Συντάκτης: Κωνσταντίνα Ντουντούμη

Τα πρώτα κρούσματα ιλαράς είναι πλέον γεγονός και στην Κύπρο. Την είδηση ανακοίνωσε μέσα από τον προσωπικό της λογαριασμό στο Facebook, η παιδίατρος, Δρ Ειρήνη Παφίτη-Δημητρίου. Η επιβεβαίωση των δύο πρώτων κρουσμάτων ιλαράς πρόκειται να θέσει σε συναγερμό τις κυπριακές ιατρικές αρχές.

Το post επιβεβαίωσης της παιδιάτρου

Ποιο είναι το προφίλ των 2 παιδιών που νόσησαν με ιλαρά

Τα κρούσματα διαγνώστηκαν στον ιδιωτικό τομέα και αφορούν αδελφάκια ηλικίας 3 και 6 ετών, που διαμένουν μόνιμα στη χώρα μας, αλλά προέρχονται από χώρα της ΕΕ, όπου η εμβολιαστική κάλυψη του πληθυσμού δεν είναι υψηλή. Αξίζει να σημειωθεί πως τα δύο παιδάκια, τα οποία ήταν ανεμβολίαστα, βρίσκονται σε φάση ανάρρωσης, ήδη είναι καλύτερα στην υγεία τους και νοσηλεύονται στο σπίτι.

Η ιλαρά είναι μια ιδιαίτερα μεταδοτική νόσος

Ο ιός της ιλαράς είναι 9 φορές πιο μολυσματικός από την ηπατίτιδα C και τον Ebola και 4,5 φορές πιο μολυσματικός από τον HIV, γι’ αυτό και σε κοινότητες ανεμβολίαστων ατόμων, η ιλαρά προκαλεί βίαια ξεσπάσματα επιδημιών. Αρχικά η ιλαρά, μπορεί να μιμηθεί ένα κοινό κρυολόγημα ή γρίπη. Παρουσιάζει ψηλό πυρετό, έντονα καταρροϊκά συμπτώματα (δακρύρροια, ρινόρροια, φτερνίσματα,), βήχα, επιπεφυκίτιδα και φωτοφοβία. Χαρακτηρίζεται όμως από έκθυση κηλιδοβλατιδώδους εξανθήματος. Συνολικά διαρκεί 10-15 ημέρες μέχρι να υποχωρήσουν τα συμπτώματα.

Το σημαντικό ποιο είναι: Περίπου 30% των περιπτώσεων ιλαράς έχουν μια ή περισσότερες επιπλοκές που είναι συχνότερες σε παιδιά <5 ετών . Οι συχνότερες επιπλοκές εμφανίζονται από το πεπτικό, αναπνευστικό και το ΚΝΣ. Από το πεπτικό εμφανίζεται διάρροια ,και σπανίως παροδική ηπατίτιδα. Σοβαρότερες επιπλοκές είναι η πνευμονία ιογενής ή δευτεροπαθής από μικρόβια η οποία αποτελεί και τη συχνότερη αιτία θανάτου, η οξεία μέση πυώδης ωτίτιδα η οξεία εγκεφαλίτιδα που προβάλλει με υπερπυρεξία, ανησυχία, διέγερση, θόλωση της διάνοιας, σπασμούς και κώμα.

1/1000 κρούσματα θα πεθάνει ενώ 1/5 κρούσματα θα χρειαστεί να νοσηλευτεί!

Πρόληψη

Για την πρόληψη της ιλαράς υπάρχει ένα “ασφαλές και αποτελεσματικό” εμβόλιο. Δυστυχώς όμως στις επτά χώρες που έχουν πληγεί περισσότερο στην Ευρώπη το ποσοστό εμβολιασμού του πληθυσμού είναι μικρότερο του 95%, του ορίου που θεωρείται απαραίτητο για να μην προκληθεί επιδημία. Ο ΠΟΥ εκτιμά ότι το πρόβλημα έγκειται μάλλον στον σκεπτικισμό που εκφράζουν ορισμένοι για τα εμβόλια .

Ας μην ξεχνάμε ότι την τελευταία δεκαετία έχει αναπτυχτεί μια αρκετά σημαντική αντιεμβολιαστική στάση με πολλούς ανθρώπους, κυρίως γονείς να επιλέγουν να μην εμβολιάζουν τα παιδιά τους παρασυρόμενοι κυρίως από παραπληροφόρηση για δήθεν παρενέργειες των εμβολίων αγνοώντας μια επιτυχημένη πρακτική πολλών δεκαετιών, με επιβεβαιωμένα και αδιαμφισβήτητα οφέλη. Η συμβολή των εμβολίων είναι τεράστια για την Δημόσια Υγεία, καθιστώντας τα μια σαφή νίκη της ιατρικής απέναντι σε πολύ σοβαρά και θανατηφόρα νοσήματα.

Ο εμβολιασμός για την ιλαρά μπορεί να γίνει από την ηλικία των 12 μηνών και πρέπει να έχει ολοκληρωθεί το αργότερο έως την ηλικία των 4-6 ετών , συστήνουμε όμως να έχει ολοκληρωθεί και νωρίτερα καθώς τα παιδιά εκτίθενται σε συγχρωτισμένα περιβάλλοντα όπως αυτό του σχολείου από αρκετά μικρή ηλικία πια.

Δωρεάν ο εμβολιασμός σε όλη την Κύπρο

Αξίζει να σημειωθεί πως οι εμβολιασμοί προσφέρονται δωρεάν από το κράτος. Σε ολόκληρη την Κύπρο υπάρχουν συνολικά 63 κρατικά κέντρα εμβολιασμού, στα οποία προσφέρονται εντελώς δωρεάν εμβόλια σε όλο τον πληθυσμό του νησιού μας χωρίς διατυπώσεις, δηλαδή χωρίς διαβατήρια και ταυτότητες, με απώτερο στόχο να προσελκύουν ακόμα και παράνομα διαμένοντες στην Κύπρο να εμβολιαστούν προς όφελος της δημόσιας υγείας.

Ποιο εμβόλιο γίνεται για την πρόληψη της ιλαράς;

Το εμβόλιο που κυκλοφορεί περιέχει ζώντα εξασθενημένο ιό ιλαράς που έχει καλλιεργηθεί σε κύτταρα εμβρύου όρνιθας. Το εμβόλιο συνιστάται να γίνεται υποδόρια σε δυο δόσεις σε ηλικία 12-15 μηνών και 4-6 ετών και σε κάθε περίπτωση είναι καλύτερο να δίνεται με τη μορφή τριδύναμου (ιλαράς-ερυθράς-παρωτίτιδας) ή τετραδύναμου εμβολίου (ιλαράς-ερυθράς-παρωτίτιδας-ανεμευλογιάς). Ωστόσο, σε περιπτώσεις επιδημικής έξαρσης ή επιδημίας της ιλαράς, όπως η τρέχουσα και στην Ελλάδα, οι οδηγίες αλλάζουν: ο εμβολιασμός του παιδικού πληθυσμού πρέπει να γίνεται σε ηλικία 12 μηνών και τότε χρειάζεται επανεμβολιασμός με το MMR στην ηλικία των 15 μηνών.

Επιπλέον, το εμβόλιο πρέπει να κάνουν και οι έφηβοι που πιθανόν έχουν λάβει μόνο μία δόση αλλά και όλοι όσοι έχουν γεννηθεί μετά το 1970 καθώς εκείνη τη δεκαετία κυκλοφόρησε το εμβόλιο και είναι πιθανόν να μην έχουν εμβολιαστεί με αυτό ή να μην έχουν νοσήσει με ιλαρά, οπότε δεν έχουν ανοσία.

Πόσο αποτελεσματικό είναι;

Ποσοστό άνω του 95% των ατόμων που έχουν εμβολιαστεί με μία δόση του MMR θα αναπτύξουν ανοσία και για τα 3 ιογενή νοσήματα (ιλαρά, ερυθρά και παρωτίτιδα). Ο εμβολιασμός με δεύτερη δόση του MMR θα προσδώσει ανοσία σε όσα άτομα δεν ανταποκρίθηκαν στην 1η δόση.

Το εμβόλιο εξασφαλίζει μακρόχρονη ανοσία και έχει βρεθεί ότι σε παιδιά που εμβολιάστηκαν σε ηλικία 15 μηνών αυτή ανέρχεται σε ποσοστό 98% ενώ αν εμβολιάστηκαν σε ηλικία 12 μηνών το ποσοστό είναι 95%. Τα περισσότερα από τα παιδιά που δεν ανέπτυξαν αντισώματα μετά την πρώτη δόση, ανταποκρίνονται με τη δεύτερη δόση, ώστε 99% των εμβολιασθέντων με δυο δόσεις παιδιών παρουσιάζουν αντισωματική απάντηση ενδεικτική ανοσίας στην ιλαρά.

Σε ποιες περιπτώσεις αντενδείκνυται;

Σε ασθενείς με ανοσοκαταστολή.

Σε επίνοσες γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας θα πρέπει να δίνονται σαφείς οδηγίες να αποφύγουν την εγκυμοσύνη για τουλάχιστον ένα μήνα μετά τον εμβολιασμό τους με εμβόλιο MMR για τον θεωρητικό κίνδυνο πρόκλησης βλάβης στο έμβρυο.

Σε άτομα που παρουσίασαν αντίδραση υπερευαισθησίας σε προηγούμενη δόση του εμβολίου, στη ζελατίνη ή στη νεομυκίνη. Η αλλεργία στο αυγό δεν αποτελεί αντένδειξη.

Γιατί θεωρείται σημαντικός ο εμβολιασμός;

Είναι γεγονός πως ο εμβολιασμός έχει συμβάλλει στην μείωση των κρουσμάτων ιλαράς όπως συμβαίνει με όλα τα νοσήματα που προλαμβάνονται με εμβολιασμό.
Ο ιός είναι εξαιρετικά μεταδοτικός και μπορεί να εξαπλωθεί ραγδαία, ειδικά σε περιοχές με χαμηλό ποσοστό εμβολιαστικής κάλυψης.