O Δρ. Κύπρος Νικολαΐδης μιλά στο Infokids.cy για την πανδημία, τον εμβολιασμό εγκύων και παιδιών και το μέλλον της εμβρυολογίας

O Δρ. Κύπρος Νικολαΐδης μιλά στο Infokids.cy για την πορεία της πανδημίας, τον εμβολιασμό εγκύων και παιδιών και το μέλλον της εμβρυολογίας

Πρόκειται για έναν από τους σπουδαιότερους επιστήμονες ανά τον κόσμο. Είναι ευρέως γνωστός ως ο “πατέρας της αυχενικής διαφάνειας”, αφού, έπειτα από μεγάλη έρευνα που διεξήγαγε το 1991 ανακάλυψε, ότι υπάρχει περισσότερη συλλογή υγρού κάτω από το δέρμα του αυχένα των εμβρύων που γεννιούνται με Σύνδρομο Down. Από τότε δεν σταματά να καινοτομεί και να μεταλαμπαδεύει τις πολύτιμες γνώσεις και καινοτομίες του στην εμβρυολογία, τόσο στους φοιτητές του στο King’s College Hospital, όσο και σε Πανεπιστήμια σε όλο τον κόσμο, στα οποία είναι Επίτιμος Διδάκτορας.

Ο διακεκριμένος Καθηγητής Εμβρυικής Ιατρικής κ. Κύπρος Νικολαΐδης μίλησε στο Infokids.cy για την πορεία της πανδημίας, την ανάγκη για εμβολιασμό, τις τελευταίες εξελίξεις στην τεχνολογία των προγεννητικών ελέγχων και χειρουργικών παρεμβάσεων και τη ζωή του στο Λονδίνο τα τελευταία 50 περίπου χρόνια.

Για την πανδημία και τα εμβόλια

Πώς προχωρά κατά τη γνώμη σας η πανδημία; Έχουμε λόγους να ελπίζουμε ότι βαίνει προς το τέλος της;

Απεναντίας. Αυτό που βλέπουμε σήμερα στην Αγγλία είναι ότι εξαιτίας της μετάλλαξης Όμικρον επανερχόμαστε σε επίπεδα που είχαμε πέρσι από πλευράς μόλυνσης. Από πλευράς επιθετικότητας η μετάλλαξη αυτή είναι τρομακτική. Το μόνο κάπως αισιόδοξο είναι, ότι υπάρχουν κάποιες ενδείξεις, ότι ίσως είναι λιγότερο επιβλαβής. Αυτή είναι μια σημαντική εξέλιξη στην πορεία της πανδημίας. Η λογική λέει, ότι θα οδηγήσει στο να μολυνθούν πολλοί περισσότεροι, αλλά με λιγότερο άσχημες επιπτώσεις. Έτσι, θα μπορέσει ίσως να επιτευχθεί η λεγόμενη ανοσία της αγέλης.

Άρα μήπως έχουμε φτάσει σε ένα σημείο να λέμε, ότι, εφόσον είμαστε εμβολιασμένοι, καλύτερα να μολυνθούμε, μήπως τελειώσει κάποτε όλο αυτό;

Στην Αγγλία όπου βρίσκομαι εγώ, υπάρχουν δύο απόψεις. Η μία λέει, ότι είναι καλύτερα να μολυνθούμε, ώστε να δημιουργηθεί αυτή η ανοσία. Η άλλη άποψη, όμως, είναι, ότι δεν θα αντέξουν τα νοσοκομεία τις νοσηλείες που αναπόφευκτα θα έχουμε. Δεν είναι εύκολο, όμως, να αποφασίσεις τι πρέπει να γίνει. Γιατί ένα ακόμα lockdown οδηγεί στην καταστροφή της οικονομίας. Όμως και το να μην υπάρχουν μέτρα οδηγεί στην κατάρρευση του συστήματος υγείας. Η τελική απόφαση, λοιπόν, είναι καθαρά πολιτική.

Αναφορικά με τον εμβολιασμό εγκύων και παιδιών, είναι πολλοί αυτοί που ακόμα διστάζουν. Αρκετοί έχουν το εύλογο επιχείρημα “δεν ξέρω τι μπορεί να προκαλέσει στο μέλλον ένα εμβόλιο που δεν έχει ακόμα αδειοδοτηθεί”. Τι τους απαντάτε;

“Ξεκινώντας από τις εγκύους θα πω το εξής. Τα πρώτα αποτελέσματα που είχαμε στην αρχή της πανδημίας από την Κίνα έδειξαν, ότι δεν επηρεάζονται περισσότερο από την Covid-19. Όταν, όμως, εξαπλώθηκε η ασθένεια, είδαμε ότι πάρα πολλές έγκυοι πέθαναν. Με τα σημερινά δεδομένα ξέρουμε, ότι αν μία έγκυος μολυνθεί έχει πολύ περισσότερες πιθανότητες να πεθάνει παρά αν δεν είναι έγκυος. Η ξεκάθαρη δική μου και επιστημονική άποψη είναι, ότι πρέπει 100% να εμβολιαστούν οι έγκυοι -πολύ περισσότερο από αυτές που δεν είναι.

Για τα μωρά, τώρα, να θυμίσω, ότι αυτή δεν είναι η πρώτη φορά που εμβολιάζονται. Εμείς δεν κάναμε εμβόλια ως παιδιά; Γιατί δεν τα αμφισβητήσαμε ποτέ; Γνωρίζαμε αν είχαν πάρει άδεια; Σε τι ποσοστό του πληθυσμού είχαν δοκιμαστεί;

Από επιστημονικής πλευράς, στην παγκόσμια ιστορία δεν έχουν ελεγχθεί εμβόλια περισσότερο, σε τόσα εκατομμύρια κόσμου, με όλες τις νέες τεχνολογίας και με τόσο σύντομα αποτελέσματα. Νέες μελέτες, με νέα συμπεράσματα δημοσιεύονται καθημερινά για τα εμβόλια αυτά. Αυτό δεν έχει ξανασυμβεί ποτέ στην ιστορία για κανένα άλλο εμβόλιο. Τι συζητάμε, λοιπόν;

Η δική μου άποψη ξέρετε ποια είναι βλέποντας τι γίνεται στα κράτη ανά τον κόσμο, αλλά και στην Αγγλία όπου το ποσοστό του κόσμου που εμβολιάστηκε είναι υψηλό; Ο κόσμος δεν εμβολιάζεται, γιατί δεν εμπιστεύεται την κυβέρνηση. Στα κράτη στα οποία ο κόσμος εμπιστεύεται και την κυβέρνηση και το σύστημα υγείας, το ποσοστό εμβολιασμένων είναι υψηλότερο.”

Στη “φαρέτρα” των θεραπειών για άτομα που νοσούν σχετικά ήπια με Covid-19 έχουν πλέον μπει και τα μονοκλωνικά αντισώματα. Φαίνεται αυτά να βοηθούν τις εγκύους;

Δεν έχει ακόμα αποδειχθεί από μελέτες κάτι τέτοιο.

Από την ομφαλο-παρακέντηση στο Cell Free DNA Test

Η ομφαλοπαρακέντηση είναι μία μόνο από τις μεθόδους που διεξάγετε για τον έλεγχο του εμβρύου. Ποιες είναι οι τελευταίες εξελίξεις στον τομέα της Εμβρυομητρικής Ιατρικής. Μετά την αυχενική, τι;

“Η ομφαλοπαρακέντηση ήταν η πρώτη μέθοδος που χρησιμοποιήθηκε το 1980, για να κάνουμε μεταγγίσεις αίματος σε έμβρυα με μεσογειακή αναιμία. Έπειτα, στις αρχές του 1990 εισάγαμε την αυχενική διαφάνεια, για να αναγνωρίζουμε το Σύνδρομο Down και άλλες χρωμοσωμικές ανωμαλίες.

Σήμερα η καλύτερη μέθοδος στον προγεννητικό έλεγχο είναι το Cell Free DNA Test. Πρόκειται για τη μέθοδο Veracity, η οποία ανακαλύφθηκε το 2011 από Κύπριους επιστήμονες και ουσιαστικά αναλύει το εμβρυϊκό DNA που κυκλοφορεί ελεύθερο στο αίμα της μητέρας.

Χάρη σε αυτό, με μία απλή ανάλυση αίματος και με μη επεμβατικό τρόπο μπορούμε να ανιχνεύσουμε το 99,8% όλων των περιπτώσεων του Συνδρόμου Down. Πρόκειται για ποσοστό μακράν καλύτερο από αυτό της αυχενικής διαφάνειας. Το τεστ αυτό μπορεί μια γυναίκα να το κάνει πλέον σε πολλά εργαστήρια, σε Ελλάδα και Κύπρο.

Από πλευράς χειρουργικών παρεμβάσεων τα τελευταία χρόνια έχουμε την εισαγωγή ενδοσκοπίου στη μήτρα για τον διαχωρισμό πανομοιότυπων διδύμων. Έχουμε βάλει μικρά σωληνάρια στους πνεύμονες εμβρύου όπου υπάρχει συλλογή πλευριτικού υγρού. Έχουμε προχωρήσει σε απόφραξη τραχείας σε σοβαρού βαθμού συγγενή διαφραγματοκήλη κ.α..

Γυναίκες από όλον τον κόσμο έρχονται, λοιπόν, στο Λονδίνο, στο νοσοκομείο όπου εργάζεστε για να πραγματοποιήσουν αυτές τις τόσο απαιτητικές επεμβάσεις μαζί σας;

Ναι, σήμερα για παράδειγμα θα χειρουργήσω μια γυναίκα από την Κρήτη.

Από την Πάφο στο… Netflix

Όλες τις παραπάνω καινοτομίες που μας περιγράφετε μπορούμε να τις θαυμάσουμε και στο ντοκιμαντέρ του Netflix στο οποίο συμμετείχατε, με τίτλο “The Surgeon’s Cut”. Σε αυτό τέσσερις κορυφαίοι γιατροί από όλο τον κόσμο εξιστορούν το δικό τους ταξίδι στην ιατρική, αλλά και γνωστοποιούν τις καινοτομίες τους στη χειρουργική. Μιλήστε μας για την εμπειρία σας αυτή.

Ήταν μια πολύ ενδιαφέρουσα εμπειρία το ντοκιμαντέρ αυτό, το οποίο αποτελεί παραγωγή της BBC Studios Production. Καταρχάς συνέπεσε χρονικά με την εμφάνιση ενός δικού μου προβλήματος υγείας, αφού τον Φεβρουάριο του 2020 ανακάλυψα, ότι έχω καρκίνο στο αίμα. Είπα, λοιπόν, στους δημιουργούς, ότι υπάρχει κίνδυνος πριν τελειώσει η ταινία εγώ να έχω πεθάνει. Η ταινία, ωστόσο, με έκανε να συλλογιστώ πολύ βαθιά για τη ζωή και τον θάνατο.

Η σκηνοθεσία είναι, επίσης, εξαιρετική. Οι δημιουργοί βρήκαν κλιπς από τις δεκαετίες του ‘80 και του ‘90, από επεμβάσεις που έκανα τότε. Παρακολουθώντας το διαπιστώνει κανείς, ότι είναι οι ίδιες οι γυναίκες που επιδιώκουν νέες θεραπείες, πριν καν τις ανακαλύψουν οι γιατροί!

Πώς είναι η υγεία σας τώρα κ. Νικολαΐδη;

Βρίσκομαι σε ύφεση. Ωστόσο, θα εξακολουθώ να παίρνω θεραπεία εφόρου ζωής.

Πηγαίνοντας αρκετά πίσω, πότε καταλάβατε, ότι θέλετε να γίνετε γιατρός;

Ο πατέρας μου, Ηρόδοτος Νικολαΐδης ήταν γιατρός, οπότε για εμένα ήταν μονόδρομος. Από την ηλικία των 2 ήθελα να γίνω γιατρός, δεν υπήρχε κάποια άλλη σκέψη για εμένα.

Είστε ένας από τους πλέον καταξιωμένους εμβρυολόγους διεθνώς. Τι σας έχει “κοστίσει” σε προσωπικό επίπεδο αυτή η πορεία προς την επιτυχία

“Ασφαλώς το ότι δεν έζησα τα μωρά μου να μεγαλώνουν τα πρώτα τους χρόνια. Είναι, βέβαια, μαζί μου και οι δύο τώρα, σπουδάζουν στο Πανεπιστήμιο στην Αγγλία, οπότε αναπληρώνω κάπως τον χρόνο. Επιπλέον, δεν έκανα διακοπές, ταξίδια… Ωστόσο, δεν ένιωσα ποτέ ότι ‘έχασα’ κάτι. Δεν το μετανιώνω, δηλαδή, γιατί ήθελα αυτό που έκανα.

Υπάρχουν σκέψεις να επιστρέψετε κάποτε στην πατρίδα;

Δεν πρόκειται να επιστρέψω στην πατρίδα. Το σύστημα εδώ για την δουλειά μου είναι κατάλληλα οργανωμένο. Ωστόσο, έχω εκπαιδεύσει πολλούς γιατρούς από Ελλάδα και Κύπρο. Και πλέον μπορώ να πω με βεβαιότητα, ότι το επίπεδο ιατρικής εμβρύου που παρέχεται στην Ελλάδα είναι υψηλότερο από αυτό της Αγγλίας.

Διαβάστε ακόμα:

Η Υπ. Ενέργειας, Νατάσα Πηλείδου, σε μια εφ’όλης της ύλης συνέντευξη στο Infokids.cy

O πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Παιδιατρικής κ. Αδάμος Χατζηπαναγής μιλά στο Infokids.cy

«Ο Τεμπέλης Δράκος ήρθε, με βρήκε και δεν με αφήνει να ησυχάσω!»: Ο Γ. Χατζηπιερής στο Infokids.cy