Συντάκτης: Σοφία Κωστάρα

Η παχυσαρκία αφορά πλέον περισσότερο από ένα δισεκατομμύριο ανθρώπους παγκοσμίως, περιλαμβανομένων παιδιών και εφήβων, σύμφωνα με τα στοιχεία που δημοσιεύθηκαν λίγες ημέρες πριν την Παγκόσμια Ημέρα κατά της Παχυσαρκίας στις 4 Μαρτίου, τα οποία δείχνουν αύξηση του προβλήματος στις χώρες με χαμηλό ή μεσαίο εισόδημα.

Από το 1990 ως το 2022 το ποσοστό παχυσαρκίας τετραπλασιάστηκε μεταξύ των παιδιών και των εφήβων ενώ διπλασιάστηκε μεταξύ των ενηλίκων, αναφέρει αυτή η τεράστια έρευνα που δημοσιεύθηκε από τη βρετανική ιατρική επιθεώρηση The Lancet και πραγματοποιήθηκε με τη συνεργασία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας.

Αυτή η «επιδημία» προχωρά «πιο γρήγορα από το αναμενόμενο», επεσήμανε ο καθηγητής Φραντσέσκο Μπράνκα, διευθυντής του τμήματος «Διατροφή για την υγεία και την ανάπτυξη» του ΠΟΥ στη διάρκεια συνέντευξης Τύπου.

Αρχικά οι επιστήμονες εκτιμούσαν ότι το όριο του ενός δισεκατομμυρίου παχύσαρκων ατόμων θα ξεπερνιόταν γύρω στο 2030, σημείωσε ο καθηγητής Μαζίντ Εζάτι του Imperial College του Λονδίνου, εκ των βασικών συντακτών της έκθεσης.

Η έκθεση, που βασίστηκε στα στοιχεία περίπου 220 εκατομμυρίων ανθρώπων σε περισσότερες από 190 χώρες, εκτιμά ότι σχεδόν 880 εκατομμύρια ενήλικες ήταν παχύσαρκοι το 2022 (504 εκατ. γυναίκες και 374 εκατ. άνδρες). Το 1990 οι παχύσαρκοι ενήλικες ήταν 195 εκατ.

Από το 1990 το ποσοστό παχυσαρκίας έχει σχεδόν τριπλασιαστεί μεταξύ των ανδρών (από το 4,8% το 1990 στο 14% το 2022) και περισσότερο από διπλασιαστεί μεταξύ των γυναικών (από το 8,8% στο 18,5%), με διαφορές ανά χώρα.

Ακόμη πιο ανησυχητικό είναι το γεγονός ότι η πάθηση έπληττε το 2022 σχεδόν 160 εκατομμύρια παιδιά και εφήβους (94 εκατ. αγόρια και 65 εκατ. κορίτσια). Τριάντα χρόνια νωρίτερα ο αριθμός τους ήταν 31 εκατ.

«Παγκόσμιο πρόβλημα»

Η παχυσαρκία, μια χρόνια, περίπλοκη ασθένεια, προκαλεί αύξηση της θνησιμότητας λόγω άλλων παθολογιών, καρδιαγγειακών παθήσεων, του διαβήτη και κάποιων καρκίνων. Η πανδημία covid-19, για την οποία η παχυσαρκία είναι επιπλέον επιβαρυντικός παράγοντας, αποτέλεσε χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτού.

Ακόμη μία αλλαγή: κάποιες χώρες με χαμηλό ή μεσαίο εισόδημα – κυρίως στην Πολυνησία και τη Μικρονησία, στην Καραϊβική, τη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική— καταγράφουν πλέον ποσοστά παχυσαρκίας υψηλότερα από αυτά πολλών βιομηχανικών χωρών, κυρίως της Ευρώπης.

«Στο παρελθόν είχαμε την τάση να θεωρούμε την παχυσαρκία πρόβλημα των πλούσιων χωρών, τώρα είναι ένα παγκόσμιο πρόβλημα», σημείωσε ο Φραντσέσκο Μπράνκα.

Ο ίδιος εκτιμά ότι το φαινόμενο αυτό οφείλεται «στη γρήγορη αλλαγή, αλλά όχι προς το καλύτερο, των συστημάτων διατροφής στις χώρες με χαμηλό ή μεσαίο εισόδημα».

Αντιθέτως, η παχυσαρκία δείχνει «σημάδια υποχώρησης σε κάποιες χώρες της νότιας Ευρώπης, κυρίως μεταξύ των γυναικών, με την Ισπανία και τη Γαλλία να αποτελούν τα πιο αξιοσημείωτα παραδείγματα», σύμφωνα με τον Μαζίντ Εζάτι.

Πλέον «στις περισσότερες χώρες ένας ολοένα και μεγαλύτερος αριθμός ατόμων πάσχει από παχυσαρκία σε σχέση με αυτόν που είναι ελλιποβαρής».

Το χαμηλότερο από το κανονικό βάρος αποτελεί σοβαρό πρόβλημα σε κάποιες περιοχές του κόσμου, όπως η νότια Ασία και η υποσαχάρια Αφρική. Συνδέεται με αυξημένη θνησιμότητα μεταξύ των γυναικών και των πολύ μικρών παιδιών, αλλά και με αυξημένες πιθανότητες θανάτου από μολυσματικές ασθένειες.

«Διπλό βάρος»

Δεν υπάρχει αρκετή τροφή ή είναι κακής ποιότητας: πολλές χώρες με χαμηλό ή μέσο εισόδημα είναι αντιμέτωπες με το «διπλό βάρος» του υποσιτισμού και της παχυσαρκίας. Ένα μέρος του πληθυσμού τους εξακολουθεί να μην καταναλώνει επαρκή αριθμό θερμίδων, ενώ ένα άλλο δεν έχει πλέον αυτό το πρόβλημα, αλλά η διατροφή του είναι κακής ποιότητας.

«Αυτή η νέα έκθεση υπογραμμίζει τη σημασία της πρόληψης και της αντιμετώπισης της παχυσαρκίας από την αρχή της ζωής και ως την ενήλικη ζωή χάρη στη διατροφή, τη σωματική δραστηριότητα και την επαρκή φροντίδα με βάση τις ανάγκες», τόνισε σε ανακοίνωσή του ο γενικός διευθυντής του ΠΟΥ Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεγέσους.

Για τον ΠΟΥ οι ευεργετικές δράσεις δεν εφαρμόζονται αρκετά: η φορολόγηση των ποτών που περιέχουν ζάχαρη, η επιδότηση των τροφών που είναι καλές για την υγεία, ο περιορισμός των διαφημίσεων βλαπτικών για τα παιδιά τροφών, η ενθάρρυνση της σωματικής δραστηριότητας.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Διαβάστε επίσης

Το κόκκινο στυλό της διόρθωσης δεν ενοχλεί κανέναν, όταν γράφει γλυκές λέξεις

Τι προκαλεί απώλεια ακοής; Τι είναι η βαρηκοΐα αγωγιμότητας που προσβάλλει τα παιδιά;

3 Μαρτίου Παγκόσμια Ημέρα Ακοής: Ποιες είναι οι συχνότερες παθήσεις ακοής; Πώς εκδηλώνονται και πώς αντιμετωπίζονται

Η 3η Μαρτίου έχει οριστεί από τον ΠΟΥ ως Παγκόσμια Ημέρα Ακοής με σκοπό την ευαισθητοποίηση γύρω από την απώλεια ακοής και την πρόληψή της.
Η απώλεια ακοής είναι σύμπτωμα μιας ποικιλίας παθήσεων που επηρεάζουν το όργανο ακοής ή τη νευρική σύνδεσή του με τον εγκέφαλο.
«Μπορεί να προκαλείται από προβλήματα που επηρεάζουν τη μετάδοση του ήχου μέσω του τυμπάνου και των οστών της ακοής (οστάρια) προς το αισθητήριο όργανο της ακοής που ονομάζεται κοχλίας (βαρηκοΐα αγωγιμότητας) ή μπορεί να οφείλεται σε προβλήματα στον κοχλία και στο ακουστικό νεύρο, το οποίο συνδέει τον κοχλία με τον εγκέφαλο (νευροαισθητήριος βαρηκοΐα)», εξηγεί ο κ. Γεώργιος Κωνσταντινίδης Ωτορινολαρυγγολόγος, Διευθυντής Δ΄ Ωτορινολαρυγγολογικής Κλινικής, Κλινική Χειρουργικής Κεφαλής και Τραχήλου Metropolitan General.

Τι προκαλεί απώλεια ακοής;

«Στα παιδιά», συμπληρώνει «ο συνηθέστερος τύπος απώλειας ακοής είναι η βαρηκοΐα αγωγιμότητας. Αυτή συνήθως οφείλεται σε παγίδευση υγρού πίσω από το τύμπανο του αυτιού. Σπάνια, τα παιδιά μπορεί να γεννηθούν με κακώς σχηματισμένα οστάρια του μέσου ωτός ή οι δομές αυτές μπορεί να καταστραφούν από μολύνσεις του αυτιού.

Η βαρηκοΐα αγωγιμότητας στους ενήλικες είναι λιγότερο συχνή, αλλά μπορεί να οφείλεται σε προβλήματα με τα οστάρια της ακοής ή περιστασιακά σε συλλογή υγρού πίσω από το τύμπανο. Η έντονη συσσώρευση κεριού στον ακουστικό πόρο μπορεί επίσης να προκαλέσει ήπια βαρηκοΐα αγωγιμότητας.

Μία χρόνια ωτίτιδα που βλάπτει τα οστάρια μπορεί να οδηγήσει σε βαρηκοΐα αγωγιμότητας μέσω σχηματισμού χολοστεατώματος, στην περίπτωση του οποίου μολυσμένο δέρμα αναπτύσσεται γύρω από τα οστάρια. Αυτό μπορεί να περιορίσει την κίνηση των οσταρίων ή ακόμη και να βλάψει τη δομή και τις συνδέσεις τους. Υπάρχουν και άλλες παθήσεις που μπορεί να επηρεάσουν τα οστάρια, για παράδειγμα το οστό του αναβολέα μπορεί να προσκολληθεί στο γύρω οστό, γεγονός που εμποδίζει τη μετάδοση του ήχου. Αυτή είναι μια κατάσταση που ονομάζεται ωτοσκλήρυνση.

Η νευροαισθητήρια απώλεια ακοής οφείλεται σε απώλεια των κυττάρων που αντιλαμβάνονται τον ήχο στον κοχλία (τριχωτά κύτταρα) ή σε βλάβη του νεύρου που μεταφέρει τα σήματα ακοής στον εγκέφαλο. Υπάρχουν πολλές αιτίες αυτού του τύπου απώλειας ακοής.

Απώλεια ακοής στους ηλικιωμένους

Η απώλεια ακοής στους ηλικιωμένους ανθρώπους είναι νευροαισθητήρια και οφείλεται στην απώλεια των τριχωτών κυττάρων με τη γήρανση. Είναι η συνηθέστερη αιτία απώλειας ακοής στους ενήλικες. Η νευροαισθητήρια απώλεια μπορεί επίσης να οφείλεται σε υπερβολική έκθεση σε θόρυβο, επαγγελματικό ή στα πλαίσια αναψυχής. Άλλες αιτίες νευροαισθητηρίου βαρηκοΐας είναι η φαρμακευτική ωτοτοξικότητα και ορισμένες λοιμώξεις.

Τα παιδιά μπορεί επίσης να πάσχουν από νευροαισθητήρια βαρηκοΐα και για ορισμένα από αυτά πρόκειται για κληρονομική διαταραχή που μπορεί να υπάρχει ακόμη και κατά τη γέννηση. Μπορεί να ποικίλλει από ήπια απώλεια ακοής έως κώφωση.

Τέλος, η απώλεια ακοής μπορεί να οφείλεται σε ένα συνδυασμό νευροαισθητήριας βαρηκοΐας και βαρηκοΐας αγωγιμότητας, οπότε στην περίπτωση αυτή η βαρηκοΐα χαρακτηρίζεται μικτού τύπου.

Ορισμένοι τύποι νευροαισθητήριας απώλειας ακοής απαιτούν επείγουσα θεραπεία.

Ζητήστε αμέσως ιατρική συμβουλή εάν:
• Χάνετε την ακοή σας ξαφνικά, δηλαδή μέσα σε λίγες μόνο ώρες ή ημέρες
• Εάν η απώλεια ακοής σας συνδέεται με εκκρίσεις από το αυτί, ζάλη ή πόνο στο αυτί»

Ποια είναι τα συμπτώματα;

Οι περισσότεροι ενήλικες αρχίζουν για πρώτη φορά να παρατηρούν δυσκολία στο να παρακολουθούν μία συζήτηση όταν υπάρχει θόρυβος στο παρασκήνιο ή όταν μιλούν περισσότερα από ένα άτομα. Αναγκάζονται επίσης να δυναμώνουν πολύ την ένταση της τηλεόρασης. Ο βαρήκοος συχνά απομονώνεται και περιορίζει τις κοινωνικές του συναναστροφές. Τα βαρήκοα παιδιά μπορεί να εμφανίζονται απρόσεκτα και άτακτα, να αγνοούν τις οδηγίες και να αυξάνουν την ένταση της τηλεόρασης. Τα μικρά παιδιά με καθυστερημένη παραγωγή λόγου πρέπει πάντα να αξιολογούνται για απώλεια ακοής.

Διάγνωση και θεραπεία

Η διάγνωση γίνεται από έναν ΩΡΛ ιατρό, ο οποίος θα είναι σε θέση να εξετάσει λεπτομερώς τα αυτιά σας με βοήθεια μικροσκοπίου και να διενεργήσει τις απαραίτητες ακοολογικές εξετάσεις που θα οδηγήσουν στη διάγνωση. Ειδικές ακοολογικές εξετάσεις πρέπει να γίνονται σε όλα τα νεογέννητα, πριν βγουν από το μαιευτήριο.

«Οι εξετάσεις βοηθούν στον καθορισμό της φύσης και της σοβαρότητας της βαρηκοΐας. Η απώλεια ακοής διαβαθμίζεται σε ήπια, μέτρια, μεγάλη και σοβαρή. Η θεραπεία εξαρτάται από τη σοβαρότητα και τον τύπο της βαρηκοΐας.
Στην βαρηκοΐα αγωγιμότητας μπορεί να υπάρχει λοίμωξη ή και κάποια άλλη νόσος που πρέπει να αντιμετωπιστεί. Η θεραπεία μπορεί να περιλαμβάνει χειρουργική επέμβαση, τόσο για την αντιμετώπιση της λοίμωξης όσο και για την αποκατάσταση της ακοής» διευκρινίζει ο ειδικός.

Σε πολλές περιπτώσεις, συνιστάται η χρήση ακουστικών βαρηκοΐας. Αυτά κυκλοφορούν σε διάφορα μεγέθη και τύπους για να ταιριάζουν σε διαφορετικούς χρήστες και ακουστικές ανάγκες. Η τεχνολογία στα ακουστικά βαρηκοΐας βελτιώνεται συνεχώς ώστε να είναι πιο διακριτικά και να προσφέρουν καλύτερη ποιότητα ήχου. Για ορισμένους ασθενείς με συγκεκριμένους τύπους απώλειας ακοής μπορεί να συνιστάται η χειρουργική εμφύτευση ακουστικών συσκευών. Οι συσκευές αυτές περιλαμβάνουν ακουστικά βαρηκοΐας που προσαρμόζονται στα οστάρια και κοχλιακά εμφυτεύματα.

«Συμπερασματικά, υπάρχει διαθέσιμη λύση αποκατάστασης της ακοής σχεδόν για όλους όσοι έχουν προβλήματα ακοής. Ιδιαίτερα σημαντική είναι η έγκαιρη αποκατάσταση της ακοής στους ηλικιωμένους, καθώς έρευνες των τελευταίων ετών δείχνουν πως η βαρηκοΐα είναι ο σημαντικότερος τροποποιήσιμος παράγοντας που οδηγεί σε άνοια», καταλήγει ο κ. Κωνσταντινίδης.

Διαβάστε επίσης

Η Αριάνα Γκράντε τραγουδά με την 98χρονη γιαγιά της στο νέο της άλμπουμ

«Το παιδί μου κάηκε ζωντανό στους 1400 βαθμούς»: Συγκλονιστική μαρτυρία μάνας θύματος στα Τέμπη