Συντάκτης: Κωνσταντίνα Ντουντούμη

Τα παιδιά μέσω της διαδικασίας της μίμισης προτύπων υιοθετούν τον τρόπο που συμπεριφέρονται οι γονείς τους σε παρόμοιες καταστάσεις. Φαίνεται ότι η γονεϊκή συμπεριφορά διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στην ψυχοσυναισθηματική ανάπτυξη ενός παιδιού και στην εμφάνιση συμπεριφορικών προβλημάτων και συναισθηματικών δυσκολιών στην ενήλικη ζωή.

1.Όταν κατηγορείτε διαρκώς το παιδί για τα αρνητικά που κάνει

Οι επικριτικοί γονείς αποδοκιμάζουν περισσό­τερο τη συναισθηματική έκφραση των παιδιών τους κρίνοντας ή ε­πικρίνοντας τα συναισθήματά τους. Θέλουν να βάλουν όρια στα συ­ναισθήματα. Δίνουν σημασία στην υπακοή του παιδιού στην εξουσία. Τα αγόρια συνήθως αντιμετωπίζουν δυσκολίες με τα συναισθήματα του φόβου και της λύπης, ενώ τα κορίτσια με τα συναισθήματα του θυμού. Το παιδί των επικριτικών γονέων μεγαλώνοντας θα αναπτύξει μία σκληρή εσωτερική κριτική του ίδιου του εαυτού του (ουσιαστικά θα εσωτερικεύσει τη φωνή του επικριτικού γονέα).

2. Αποφεύγετε κάθε είδους χαρακτηρισμό για το σεξ και τις ερωτικές σχέσεις και το αντιμετωπίζετε ως ζήτημα ταμπού

Οι γονείς, πρέπει να είναι κατάλληλα προετοιμασμένοι και σωστά ενημερωμένοι, ώστε να ανταποκρίνονται στις ερωτήσεις των παιδιών γύρω από θέματα σεξουαλικότητας. Η αμηχανία, ο φόβος, η άμυνα ή ο θυμός ως αντίδραση στην εκδήλωση ενδιαφέροντος του παιδιού για θέματα σεξουαλικότητας, μπορεί να μεταδώσουν το μήνυμα στο παιδί ότι τα θέματα αυτά είναι «κάτι κακό», με αποτέλεσμα να νιώσει ντροπή, ενοχή ή/και φόβο. Επιπρόσθετα, μία τέτοια αντίδραση θα το αποτρέψει από το να απευθύνεται στους γονείς του, στρεφόμενο σε λιγότερο έγκυρες πηγές.Τα παιδιά μαθαίνουν για τη σεξουαλικότητα παρατηρώντας, ακούγοντας και βιώνοντας την ατμόσφαιρα που επικρατεί μέσα στο σπίτι, από την πλευρά του παρατηρητή, αλλά και του αποδέκτη μηνυμάτων για τις σχέσεις των δύο φύλων, τις συμπεριφορές και τα συναισθήματα που αναπτύσσονται ανάμεσα σε δύο ανθρώπους.

3. Ανακατεύεστε τις σχέσεις του παιδιού με τους φίλους του

Αν υποψιάζεστε ότι το παιδί σας κάνει κακές παρέες, το τελευταίο που θέλετε είναι να γίνουν εχθροί σας. Τηρήστε μια στάση αναμονής, χωρίς να κριτικάρετε τους φίλους του. Αυτό που μπορείτε να κάνετε είναι να κριτικάρετε με ήπιο τρόπο μια μη αποδεκτή συμπεριφορά. Επίσης, είναι αναγκαίο να αναρωτηθείτε γιατί το παιδί σας επέλεξε να είναι μέσα σε παρέες που δεν εγκρίνετε.

4. Είστε υπερπροστατευτικοί γονείς

Το πρόβλημα με την υπερπροστατευτικότητα ξεκινάει όταν η αγωνία και η επακόλουθη «προστασία» φτάνουν σε υπερθετικό βαθμό. Οι υπερπροστατευτικοί γονείς καθηλώνουν τα παιδιά σε ένα πρώιμο στάδιο ανάπτυξης, ασφαλές μεν, ανώριμο δε, που τα δυσκολεύει να αντιμετωπίσουν τις εκάστοτε προκλήσεις της ηλικίας τους,

5. Είστε ασυνεπείς με τους κανόνες και μάλιστα το λέτε διαρκώς παρουσία των παιδιών

Πρέπει πάντα να είστε συνεπείς με τους κανόνες και τις υποχρεώσεις που έχετε αναλάβει καθώς αν διαρκώς τους αγνοείτε τα παιδιά μαθαίνουν από πρώτο χέρι ότι δεν υπάρχει κανένα απολύτως πρόβλημα  να «τη γλιτώσουν» από τις υποχρεώσεις τους.

6. Αγαπάτε το junk food

H στάση των γονιών απέναντι στο φαγητό, ο τρόπος που τρέφεται η οικογένεια, το είδος και η συχνότητα των γευμάτων, η ποιότητα και η ποσότητα της τροφής που προσφέρεται στο παιδί, είναι όσα καθορίζουν σε μεγάλο βαθμό τις συνήθειες, τις προτιμήσεις και τις αντιλήψεις που θα ακολουθήσει το παιδί για το φαγητό σε όλη την υπόλοιπη ζωή του.

7. Ασχολείστε συνέχεια με το κινητό

Σίγουρα σας έχει συμβεί να κοιτάτε το κινητό σας για να ελέγξετε ένα e-mail ή μια κοινοποίηση στο Facebook ενώ είστε με τα παιδιά σας. Σύμφωνα με μια νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Journal of Developmental & Behavioral Pediatrics, όταν χρησιμοποιούμε τα smartphones μας μπροστά στα παιδιά επηρεάζεται η ψυχική τους υγεία καθώς τα παιδιά  νιώθουν ασήμαντα και μειώνεται η αυτοπεποίθησή τους.

8. Διαφωνείτε με τον άλλο γονέα μπροστά στα παιδιά

Τα παιδιά που οι γονείς τους τσακώνονται με αφορμή την ανατροφή τους έρχονται αντιμέτωπα με κάποια πολύ βασικά προβλήματα. Το ένα είναι ότι τους προξενείται αβεβαιότητα σχετικά με τη συμπεριφορά που περιμένουν οι άλλοι από αυτά. Επειδή δεν είναι φυσικά σε θέση να ακολουθήσουν δύο αντικρουόμενα μηνύματα, μπερδεύονται και θυμώνουν. Ένα άλλο βασικό πρόβλημα είναι ότι νιώθουν πως επειδή οι γονείς τους τσακώνονται εξαιτίας τους, φταίνε σε κάτι τα ίδια. Με αυτό τον τρόπο καταλήγουν να φορτώνονται με ενοχές ενώ ταυτόχρονα νιώθουν πως ότι και να κάνουν τα ίδια ο ένας από τους δύο γονείς θα είναι δυσαρεστημένος.

Οι παππούδες είναι μια αληθινή ευλογία για ένα παιδί.Τα παιδιά βλέπουν τους παππούδες σαν δεύτερη οικογένεια, σαν δεύτερους ‘γονείς’, κατά μια έννοια. Κι όμως υπάρχουν μερικές φορές που είτε θελημένα είτε άθελά τους, οι παππούδες μπορούν να προκαλέσουν προβλήματα στους γονείς των παιδιών. Είναι εκείνες οι στιγμές που οι παππούδες έρχονται να αναμειχθούν και να παρέμβουν με τον δικό τους τρόπο στο μεγάλωμα του παιδιού και δεν υπάρχουν σαφή όρια.

Το Infokids.com.cy συγκέντρωσε και σας παρουσιάζει 4 περιπτώσεις που οι παππούδες “σαμποτάρουν” τους γονείς στην ανατροφή των παιδιών.

1. Όταν οι παππούδες προσφέρουν διαρκώς στα παιδιά γλυκά και λιχουδιές με μπόλικη ζάχαρη

Πόσες φορές το πιτσιρίκι σας αρνήθηκε να φάει το φαγητό του λέγοντας “Μου έδωσε ο παππούς σοκολάτα! Δεν θέλω άλλο φαγητό”.; ‘Η πόσες φορές έχετε επισημάνει στους παππούδες ότι τα παιδιά δεν πρέπει να τρώνε διαρκώς ζαχαρη και εντούτοις κάθε φορά που έρχονται σπίτι φέρνουν γλυκίσματα και καραμέλες στα παιδιά λέγοντας “Σιγά μωρέ μια σοκολάτα θα τα βλάψει;”. Πώς λοιπόν να τα βγάλετε πέρα με αυτή την αθώα χειρονομία; Μπορείτε να πείτε στους παππούδες ένα κατάλογο από γλυκά που δεν είναι τόσο φορτωμένα με ζάχαρη και συντηρητικά επομένως είναι λιγότερο επιβαρυντικά και θερμιδογόνα για τα παιδιά αλλά βέβαια θα πρέπει να τηρείται ένα λογικό όριο στην κατανάλωσή τους. Μια άλλη επιλογή; Ζητήστε από τους παππούδες πριν δώσουν στο παιδί μια γλυκιά λιχουδιά να την κόψουν στη μέση και να προσφέρουν στο παιδί μόνο το ένα μέρος της ώστε να μην την φάει όλη μεμιάς και να μπορέσει μετά να φάει κανονικά το γεύμα του.

2. Οι παππούδες που είναι λάτρεις της αυστηρής πειθαρχίας και μονίμως τιμωρούν τα παιδιά

Οι παππούδες των παιδιών σας πιστεύουν στην πειθαρχία και συνεχώς θέτουν στα παιδιά όρια και απαγορεύσεις κι όταν αυτά κάνουν το λάθος και δεν υπακούσουν έστω και στο πιο απλό ζήτημα, η τιμωρία είναι μονόδρομος; Τους έχετε πει επανειλημμένως ότι τα αυστηρά όρια μπορεί προσωρινά να ελέγχουν μια συμπεριφορά αλλά δεν βοηθούν το παιδί να μάθει πώς να ελέγχει και πώς να είναι υπεύθυνο το ίδιο για τον εαυτό του κι όμως εκείνοι συνεχίζουν να είστε αυστηροί στα όρια της πειθαρχίας;

Τότε μάλλον πρέπει να πάρετε πιο δραστικά μέτρα για να αντιμετωπιστεί τη αρνητική κατάσταση. Καλό θα είναι πείτε στους παππούδες ότι ακόμα και αν είναι αυστηροί προς το παιδί πρέπει να παραμένουν τρυφεροί και στοργικοί απέναντί του. Επίσης, είναι προτιμότερο αν επιβάλλουν στο παιδί μία τιμωρία ή του στερήσουν κάτι που του αρέσει να δείχνουν ότι δεν τιμωρούν εκείνο, αλλά την πράξη του. Επιπλέον αντί να εστιάζουν μόνο στα αρνητικά που κάνει και στις ανάλογες τιμωρίες, να το ενισχύουν και να το επιβραβεύουν για όλα όσα κάνει σωστά. Ένας συνδυασμός άνευ όρων αγάπης και σταθερής πειθαρχίας θα βοηθήσει ώστε να διατηρηθεί η ισορροπία και το παιδί να μεγαλώσει σε ένα υγιές περιβάλλον όπου θα του ενισχύσει την υπευθυνότητα.

3.Οι παππούδες που συνεχώς λένε παραμύθια και τρομακτικές ιστορίες στα παιδιά

Οι παππούδες των παιδιών σας λένε παραμύθια και τρομακτικές ιστορίες που κάθε άλλο παρά κατάλληλες για την ηλικία των παιδιών σας είναι; Μάλλον πρέπει να πάρετε την κατάσταση στα χέρια σας και επιτέλους να δοθεί ένα τέλος στις φοβίες και τους εφιάλτες των παιδιών σας. Πείτε λοιπόν στους παππούδες ότι τέτοιου είδους αφηγήσεις όχι μόνο δεν κάνουν καλό στα παιδιά αλλά αντιθέτως τους γεμίζουν με τρόμο και εφιαλτικές σκέψεις που δεν μπορούν να διαχειριστούν και προτείνετέ τους να τους λένε ιστορίες κατάλληλες για την ηλικία τους.

4. Οι παππούδες « Έλα, μην το μαλώνεις το παιδί» ή «άστο, δεν πειράζει» όταν προσπαθείτε να βάλετε όρια στο παιδί

Είναι οι παππούδες που έχουν την “τάση” να παίρνουν αυθαίρετα αποφάσεις για το μεγάλωμα του παιδιού και να ακυρώνουν με αυτό τον τρόπο τον γονέα στα μάτια του παιδιού. Θεωρούν ότι οι εσείς ως γονείς δεν έχετε αρκετές γνώσεις ως προς το μεγάλωμα του παιδιού και έρχονται να παρέμβουν ακυρώνοντας σας με την πρώτη ευκαιρία.Πρέπει να τους το ξεκαθαρίσετε με τον πιο ρητό και κατηγορηματικό τρόπο υπεύθυνοι για το μεγάλωμα του παιδιού είναι οι γονείς. Έτσι λοιπόν θα πρέπει να συμμορφωθούν στο πρόγραμμα σας και να μην κάνουν τα δικά τους. Και φυσικά σε καμία περίπτωση δεν θα πρέπει να κάνουν υποδείξεις ή ακόμα χειρότερα παρατηρήσεις στους γονείς κυρίως μπροστά στο παιδί.