Σαν σήμερα χαράχτηκε η «Πράσινη Γραμμή» – Από πού πήρε το όνομά της

Είναι η διαχωριστική γραμμή μεταξύ  των ελεύθερων και των κατεχομένων περιοχών της Κύπρου. Λέγεται και «Γραμμή Αττίλα» και χαράχτηκε σαν σήμερα το 1963. Εκτείνεται σε μήκος περίπου 300 χιλιομέτρων και χωρίζει τη Λευκωσία σε δύο τομείς, καθιστώντας τη σήμερα τη μόνη διαιρεμένη πρωτεύουσα στον κόσμο.

Η ιστορία της ξεκινά το βράδυ της 21ης Δεκεμβρίου 1963, όταν από ένα φαινομενικά ασήμαντο επεισόδιο ξέσπασαν δικοινοτικές ταραχές μεγάλης έντασης και έκτασης, με την Τουρκία να απειλεί με επέμβαση στη Μεγαλόνησο. Η σύρραξη αυτή έδωσε την αφορμή στη Μεγάλη Βρετανία να επιβάλει ένα από τα παλιά της σχέδια, τον διαχωρισμό μεταξύ ελληνοκυπριακών και τουρκοκυπριακών περιοχών.

Η σχετική συμφωνία (σε συνεννόηση με την Αθήνα και την Άγκυρα), που σήμανε και την παύση των εχθροπραξιών, υπεγράφη στις 30 Δεκεμβρίου 1963 στη Λευκωσία από το βρετανό υπουργό Αποικιών Ντάνκαν Σάντις, τον πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας, Αρχιεπίσκοπο Μακάριο, τον αντιπρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας, δρα Φαζίλ Κιουτσούκ, τον πρόεδρο της Κυπριακής Βουλής, Γλαύκο Κληρίδη, και τον πρόεδρο της Τουρκοκυπριακής Κοινοτικής Συνέλευσης, Ραούφ Ντεκτάς.

Σκοπός της ήταν να αποτρέψει την κλιμάκωση της έντασης μεταξύ Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων, η δε φύλαξή της ανατέθηκε στους κυανόκρανους του ΟΗΕ.

Μετά από την εισβολή των Τούρκων στην Κύπρο το 1974 η γραμμή αυτή επεκτάθηκε και πλέον χωρίζει το νησί σε δύο τμήματα, στο νότιο και στο βόρειο. Από το 2003 το ψευδοκράτους του Αττίλα αποφάσισε να επιτρέψει τη διέλευσή της προς τα Κατεχόμενα και έχει ανοίξει αρκετά σημεία διέλευσης.

Τα αιματηρά επεισόδια στην «Πράσινη Γραμμή»

Κατά μήκος της «Πράσινης Γραμμής» έχουν σημειωθεί κατά καιρούς επεισόδια ανάμεσα σε Ελληνοκυπρίους και Τουρκοκυπρίους. Τα σοβαρότερα έγιναν το καλοκαίρι του 1996. Στις 11 Αυγούστου ελληνοκύπριοι διαδηλωτές εισήλθαν στη Νεκρή Ζώνη στην περιοχή της Δερύνειας, παρά την απαγόρευση εισόδου. Δέχθηκαν επίθεση από τουρκοκύπριους πολίτες και αστυνομικούς, με αποτέλεσμα να ξυλοκοπηθεί μέχρι θανάτου ο 24χρονος Τάσσος Ισαάκ.

Διαβάστε επίσης: 14 Αυγούστου: Μαύρη ημέρα στην ιστορία της Κύπρου – Οι τραγωδίες που τη σημάδεψαν
Τρεις μέρες αργότερα, ένας άλλος ελληνοκύπριος ο 26χρονος Σολωμός Σολωμού σκοτώθηκε από πυρά τουρκοκυπρίων, καθώς προσπαθούσε να ανέβει στον ιστό και να κατεβάσει μια τουρκική σημαία, σε ένδειξη πένθους για τον θάνατο του εξαδέλφου του Τάσσου Ισαάκ.

Γιατί ονομάστηκε «Πράσινη Γραμμή»

Το επίσημο όνομα της πράσινης γραμμής είναι Παρεμβαλλόμενη γραμμή του Ο.Η.Ε. στην Κύπρο, ενώ είναι επίσης γνωστή και ως νεκρή ζώνη, γραμμή κατάπαυσης του πυρός ή γραμμή του Αττίλα, από το επιχειρησιακό όνομα της εισβολής στο νησί.

Η ονομασία πράσινη γραμμή προέκυψε όταν ο Υποστράτηγος Peter Young, ο οποίος ήταν τότε διοικητής των βρετανικών δυνάμεων στην Κύπρο, την χάραξε με πράσινο μολύβι στον χάρτη.

Αξίζει να σημειωθεί ότι περίπου την ίδια περίοδο οι Βρετανοί επιχείρησαν ανεπιτυχώς να επιβάλουν και διαχωρισμούς στο πρότυπο της Πράσινης Γραμμής της Λευκωσίας και στην Λεμεσό όταν ξέσπασε η τουρκοανταρσία στις τουρκικές συνοικίες της πόλης.