Όλοι οι γονείς θέλουν το καλύτερο για τα παιδιά τους, να είναι δίπλα τους, να τα προσέχουν από κακοτοπιές πάσης φύσεως. Δεν είναι λίγοι εκείνοι, βέβαια, που πηγαίνουν στο άλλο άκρο και γίνονται υπερπροστατευτικοί. Αυτό, ωστόσο, εχει και συνέπειες.
Ο κλινικός ψυχολόγος Ευάγγελος Ορφανίδης, σε ανάρτησή του με αφορμή δικό του βίωμα, αποφάσισε να εξηγήσει ποιες είναι αυτές οι συνέπειες της υπερπροστασίας.
«Αποφάσισα να γράψω για τις συνέπειες της υπερπροστασίας όταν πριν λίγες μέρες με ρώτησε ο 6χρονος γιος μου αν μπορεί και αυτός να κάνει “τροχό” όπως ένα άλλο παιδί στο πάρκο. Εκείνη την στιγμή έκανα ένα σύντομο flashback και αντιλήφθηκα πόσες φορές του είχα πει τα γνωστά: “Πρόσεχε! θα χτυπήσεις!” , ” Μην το κάνεις είναι επικίνδυνο”, “Μην σκαρφαλώσεις θα πέσεις”(έβλεπα και το μέλλον τρομάρα μου…).
Πως τους τα πρήζουμε έτσι, αναρωτήθηκα. Παρατηρήσεις ευγενικά διατυπωμένες για κάτι που μπορεί να σπάσει, για κάτι που μπορεί να χυθεί για κάτι που μπορεί να βγεί εκτός του ελέγχου… Μα η ασφάλεια των παιδιών μας δεν είναι η πρώτη μας έγνοια; σε ακούω να αναρωτιέσαι.
Βέβαια! Όμως πλέον είναι ευρέως διαδεδομένη η άποψη ότι με τα συνεχή «πρόσεχε!», «μη!» και «θα χτυπήσεις!» αντί να πετύχουμε να κρατήσουμε τα παιδιά ασφαλή τους μειώνουμε την αυτοπεποίθηση και τα εμποδίζουμε να ανεξαρτητοποιηθούν και να μάθουν να λύνουν μόνα τα προβλήματά τους.
Με άλλα λόγια τα “ευνουχίζουμε”…
Η καθοδήγηση των γονιών θα πρέπει να μετατραπεί σε απλή συμβουλευτική και μόνο σε δύσκολες περιπτώσεις, με το παιδί καθώς μεγαλώνει να αρχίσει να παίρνει πρωτοβουλίες και να τις υλοποιεί. Ας κάνει λάθη, ας “πονέσει” , ακόμα και τα λάθη είναι σημαντικά στην πορεία της ζωής και παράλληλα έχουν και διδακτικό χαρακτήρα.
Στόχος μας ως γονείς δεν θα πρέπει να είναι η συνεχής και απρόσκοπτη προστασία των παιδιών μας αλλά το να μεγαλώσουν παιδιά με δυναμισμό, αυτονομία και χαρακτήρα που να μπορεί να διαχειριστεί και τις ευχάριστες αλλά και τις δυσάρεστες στιγμές.
Να μπορούν να διεκδικήσουν και να κυνηγήσουν τα όνειρα τους και παράλληλα να μην τα περιμένουν όλα από τους άλλους. Με αυτό τον τρόπο, κατά την παιδική ηλικία, τα παιδιά θα είναι χαρούμενα και ψυχικά υγιή, με αυτοπεποίθηση και αυτοεκτίμηση αλλά και δυνατότητα να αναζητήσουν και να βρουν λύσεις στα προβλήματα τους και εναλλακτικές οδούς για να πετύχουν τους στόχους που θέτουν.
Και ένα μικρό τιπ…
Πώς θα μάθουμε στο παιδί να βρίσκει λύσεις; Τι σχέδιο έχεις; Πιστεύεις ότι μπορείς να σκαρφαλώσεις εκεί πάνω χωρίς να πέσεις; Πώς θα το καταφέρεις; Τι θα μπορούσες να χρησιμοποιήσεις; Υπάρχει κάτι στο οποίο μπορείς να στηριχτείς για να περάσεις απέναντι;
Ποιες είναι οι εναλλακτικές σου; Υπάρχει κάποιο μέρος όπου θα μπορούσες να παίξεις αυτό το παιχνίδι / να σκάψεις αυτή την τρύπα / να σκαρφαλώσεις με μεγαλύτερη ασφάλεια;»
Ευάγγελος Ορφανίδης – Κλινικός Ψυχολόγος
