Εδώ και πάρα πολλούς αιώνες η Παρασκευή και 13, είναι η μέρα συνυφασμένη με τους χειρότερους αστικούς μύθους και τη δεισιδαιμονία, ειδικότερα στις αγγλοσαξωνικές χώρες, τις ισπανόφωνες και τη Γερμανία.
Σε αυτές τις χώρες ακόμη και σήμερα πολλά κτίρια και ξενοδοχεία δεν αριθμούν τον 13ο όροφο περνώντας από τον 12ο στον 14ο. Το ίδιο γίνεται και με την 13η σειρά καθισμάτων στα αεροπλάνα, αλλά και σε πολλού δρόμους όπου δεν υπάρχει ο αριθμός 13.
Οι πρωτες αναφορες
Οι ρίζες της δεισιδαιμονίας ανιχνεύονται στη Βίβλο και στον ευρωπαϊκό Μεσαίωνα.
Στη Δύση μάλιστα υπάρχει και Παρασκευηδεκατριαφοβία (Paraskevidekatriphobia) καθώς και η τρισκαιδεκαφόβια (triskaidekaphobia),, δηλαδή, φοβία ενός ανθρώπου για τη συγκεκριμένη ημέρα.
Δύο είναι οι βασικές δοξασίες που στηρίζουν το μύθο της γρουσούζικης Παρασκευής και 13.
Αρχικά, στη Βίβλο βλέπουμε το δεκατρία να εμφανίζεται στον Μυστικό Δείπνο, καθώς αντιστοιχεί στον αριθμό των ατόμων που συμμετείχαν σε αυτόν.
Εξάλλου, Παρασκευή ήταν η μέρα που σταυρώθηκε ο Χριστός. Εν τω μεταξύ, πολλοί θεωρούν πως ο μύθος γεννήθηκε με την απόφαση του Πάπα να εκδώσει διάταγμα για τη σύλληψη και θανάτωση των Ναϊτών ιπποτών. Το διάταγμα εκδόθηκε σε συνεννόηση με το βασιλιά της Γαλλίας Φίλιππο τον Δ’, την Παρασκευή 13 Οκτωβρίου 1307.
Στους μύθους για την Παρασκευή και 13 ανήκουν και οι εξής:
Η αποστολή της NASA «Απόλλων 13» με προορισμό τη Σελήνη εκτοξεύθηκε στις 13:13, ενώ μετά από τα σοβαρά προβλήματα που παρουσιάστηκαν, η αποστολή διακόπηκε στις 13 Απριλίου.
Παρασκευή, επίσης, ήταν η καθιερωμένη εκτέλεση κρατουμένων στην αρχαία Ρώμη. Όταν το όνομα ενός ατόμου έχει δεκατρία γράμματα θεωρείτο ότι είχε την τύχη του διαβόλου (Jack the Ripper, Charles Manson κτλ.).
Η ερευνα για την Παρασκευη και 13
Επιπλέον, Βρετανοί επιστήμονες πραγματοποίησαν έρευνα με τίτλο: «Πόσο κακή για την υγεία σου είναι η Παρασκευή και 13;». Η έρευνα δημοσιεύθηκε το 1993 στο επιστημονικό περιοδικό Medical Journal και είχε ως στόχο να αποτυπώσει τη σχέση μεταξύ της υγείας, της συμπεριφοράς και της δεισιδαιμονίας σχετικά με την Παρασκευή και 13 στο Ηνωμένο Βασίλειο.
Οι ερευνητές συνέκριναν τα ποσοστά των ατυχημάτων με αυτοκίνητο σε δύο διαφορετικές ημέρες -Παρασκευή 6 του μηνός και Παρασκευή και 13- σε μια περίοδο μερικών χρόνων.
Η διαπίστωση των επιστημόνων ήταν πως την ημέρα εκείνη μειωνόταν ο αριθμός των ατόμων που επέλεγαν το αυτοκίνητο για τις μετακινήσεις τους, ωστόσο, ο αριθμός των εισαγωγών στα νοσοκομεία εξαιτίας αυτοκινητιστικών δυστυχημάτων ήταν σαφώς μεγαλύτερος…
Όχι Παρασκευή και 13 αλλά Τρίτη και 17;
Όπως αποδεικνύεται, η φοβία για την Παρασκευή και 13 είναι ως επί το πλείστον αμερικανικής και αγγλικής καταγωγής, αν και η ρίζα της λέξης έχει ελληνική προέλευση.
Οι ιταλοί θεωρούσαν άσχημη μέρα την Τρίτη και 17, αλλά με την αμερικανοποίηση της χώρας μετατοπίστηκε στις νεότερες γενιές η Παρασκευή και 13. Σε ισπανόφωνες χώρες η «γρουσούζικη» μέρα είναι Τρίτη και όχι Παρασκευή.
Η δικη μας τριτη και 13
Οι Έλληνες επίσης έχουν υιοθετήσει την Τρίτη και 13, καθώς θεωρούν ότι αυτή τη μέρα κυριαρχούνται από την επίδραση του θεού Άρη.
Οι Ισπανόφωνοι εκφράζουν την ημέρα με την παροιμία “En martes, ni te cases ni te embarques” (“Την Τρίτη, μη παντρεύεσαι και μη ξεκινάς ταξίδι”). Κάτι ανάλογο ισχύει και στα καθ’ ημάς, όταν οι προληπτικοί μέσα στην Τρίτη αποφεύγουν να αρχίσουν οποιαδήποτε εργασία, να επιχειρήσουν ταξίδι ή να τελέσουν αρραβώνα. Αντίθετα, η Τρίτη είναι η κατάλληλη για εκδηλώσεις μαγείας.
Κατά την ελληνική παράδοση, η Τρίτη θεωρείται γρουσούζικη, καθώς την ημέρα αυτή η Κωνσταντινούπολη έπεσε στα χέρια των Οθωμανών Τούρκων (Τρίτη 29 Μαΐου 1453). Όπως παρατηρεί ο “πατέρας” της ελληνικής λαογραφίας Νικόλαος Πολίτης (1852-1921), η ερμηνεία αυτή είναι υστερογενής, αφού και οι σύγχρονοι στην Άλωση απέδωσαν την εθνική εκείνη συμφορά στην ολέθρια επίδραση της ημέρας. Μαρτυρία για την πρόληψη αυτή υπάρχει ήδη από το 1164.
Το γρουσουζικο… 4
Σε πολλούς πολιτισμούς της Ανατολικής Ασίας, συμπεριλαμβανομένης της Κίνας, της Κορέας, της Ιαπωνίας και της Ταϊβάν, ο αριθμός 4 θεωρείται «γκαντέμικος».
Αν μπεις σε ασανσέρ, δε θα δεις κουμπί για τον 4ο όροφο, επειδή πολυκατοικίες, πολυκαταστήματα, νοσοκομεία και δημόσια κτήρια δεν το έχουν. Στο Πεκίνο, δεν υπάρχει πινακίδα οχημάτων που να περιλαμβάνει τον αριθμό 4.
Ο λόγος πίσω από τη δεισιδαιμονία που περιβάλλει τον αριθμό 4 είναι ο τρόπος που ακούγεται στην κινέζικη γλώσσα (=si), καθώς προφέρεται ακριβώς ίδια με τη λέξη «θάνατος». Το ίδιο ισχύει για την Ιαπωνία (=shi), ενώ στην Κορέα (=sa) μεταφράζεται ως «πολύ σοβαρή ασθένεια». Επιπλέον, στην Ιαπωνία, και το 49 (=shiku) θεωρείται γρουσούζικος αριθμός, επειδή ακούγεται ίδια με τις λέξεις «πόνος μέχρι θανάτου».
Διαβάστε επίσης:
Γιατί λέμε ψέματα την Πρωταπριλιά;
Αυτά είναι τα “τυχερά” χρώματα της νέας χρονιάς – Διαλέξτε αυτό που σας ταιριάζει καλύτερα
