«Κολλημένοι» στο διαδίκτυο και τα social media οι νέοι στην Κύπρο – Τι δείχνει νέα έρευνα

Εθισμένοι στο διαδίκτυο και τα social media εμφανίζονται οι νέοι, όπως δείχνει έρευνα, που παρουσιάστηκε στην Επιτροπή Παιδείας της Βουλής.

Ειδικότερα, οι νέοι αντιμετωπίζει συμπτώματα εθισμού στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και ταξινομούνται ως εξαρτημένα άτομα, ενώ ένα σημαντικό εύρημα της παρούσας μελέτης είναι ότι περίπου το ένα τέταρτο (24%) των έγκυρα συμμετεχόντων νέων είχαν βαθμολογίες που υποδηλώνουν γενικευμένη προβληματική χρήση του διαδικτύου (ΠΧΔ).

Η έρευνα με τίτλο «Καταγραφή της Σχέσης των Νέων με τα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης και το Διαδίκτυο» εκπονήθηκε και ετοιμάστηκε από το Alexander College-Ερευνητικό Κέντρο Alexander (Alexander Research Centre) τον Σεπτέμβριο 2020 και έχει λάβει χρηματοδότηση από την Αρχή Αντιμετώπισης Εξαρτήσεων Κύπρου, τον Οργανισμό Νεολαίας Κύπρου και την Ελληνική Τράπεζα.

Το δείγμα αποτελείτο από 1.059 νέους ηλικίας 15-35 ετών, εκ των οποίων οι 465 ήταν μαθητές και οι 594 φοιτητές. Κατά φύλο, το δείγμα αποτελείτο από 622 γυναίκες και 437 άντρες. Το διάστημα εμπιστοσύνης φτάνει το μέγιστο το ±3%.

Όπως αναφέρθηκε στην Επιτροπή Παιδείας, πράγματι το πρόβλημα του εθισμού στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και στο διαδίκτυο είναι υπαρκτό και αποτελεί κίνδυνο για τη δημόσια υγεία στην Κύπρο.

Σε δηλώσεις μετά από τη συνεδρίας, ο Πρόεδρος της Επιτροπής Παιδείας Κυριάκος Χατζηγιάννη είπε ότι με φόβο άκουσαν κάποιους αριθμούς.

«Αριθμοί, οι οποίοι περίπου 8% με 9% να δεικνύουν εθισμό και ένα άλλο περίπου ποσοστό του 25% να παρουσιάζει αποτελέσματα λανθασμένης, προβληματικής χρήσης στο διαδίκτυο πάσης φύσεως. Οι δείκτες αυτοί είναι ιδιαίτερα σημαντικοί και θα πρέπει εμάς τους πολιτικούς ή το κράτος ή ευρύτερα την πολιτεία να μας προβληματίσουν», πρόσθεσε.

Όπως είπε, αν δεν παρθούν μέτρα η κοινωνία μας θα καταγράψει επιπτώσεις, οι οποίες δεν θα είναι προς όφελος ούτε του ατόμου ούτε της οικογένειας ούτε της κοινωνίας.

«Στους μαθητές της Δημοτικής, των Γυμνασίων και Λυκείων, στους φοιτητές να ενσωματωθούν στα αναλυτικά προγράμματα τρόποι αντιμετώπισης των κινδύνων του διαδικτύου. Κανένας δεν έχει πει σήμερα ότι το διαδίκτυο αποτελεί μόνο κίνδυνο», επεσήμανε.

«Αντιλαμβανόμαστε τα τεράστια πλεονεκτήματα, τις τεράστιες δυνατότητες που μπορεί αυτό το εργαλείο να προσφέρει στην ανάπτυξη της κοινωνίας αλλά και στο τρόπο ζωής μας. Όμως οι κίνδυνοι είναι τέτοιοι που χρειάζεται οπωσδήποτε να υπάρξει συγκεκριμένη, θεσμοθετημένη και ολοκληρωμένη πολιτική από πλευράς πολιτείας», πρόσθεσε.

Συνεχίζοντας είπε ότι «ακόμα και σε επίπεδο Βουλής θα έλεγα εγώ, το τεράστιο αυτό κεφάλαιο του διαδικτύου, των απειλών και των επιπτώσεων στη ζωή και στην κοινωνία θα πρέπει να οπωσδήποτε να προβληματίσει για ενδεχομένη ειδική ad hoc Επιτροπή».

Ο Διευθυντής στο Ερευνητικό Κέντρο Alexander Κώστας Χριστοδουλίδης, σε δηλώσεις του είπε ότι παρουσίασαν τα πορίσματα της έρευνας για την καταγραφή της σχέσης των νέων με τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης στην Επιτροπή Παιδείας και Πολιτισμού της Βουλής των Αντιπροσώπων.

«Παντού στο εξωτερικό ερευνάται η σχέση των νέων και των ενηλίκων με τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και το διαδίκτυο. Πέραν των θετικών επιδράσεων και της χρήσης της σύγχρονης τεχνολογίας ερευνάται και μια σκοτεινή πτυχή που μπορεί να αναπτύσσεται γύρω από αυτή την σχέση. Πράγματι η έρευνα μας σε δείγμα 1.059 νέων, μαθητών και φοιτητών στην Κύπρο αποκάλυψε ότι ένα σημαντικό ποσοστό, το οποίο αξίζει προσοχής από την πολιτεία, αντιμετωπίζει πρόβλημα εθισμού. (Το) 8,3% των νέων με τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και γύρω στο 24% των νέων αντιμετωπίζει πρόβλημα γενικευμένης προβληματικής χρήσης του διαδικτύου, δηλαδή εθισμός στο διαδίκτυο και στο περιεχόμενο του», πρόσθεσε.

Όπως είπε, αφορμή για αυτή την έρευνα ήταν η παρακολούθηση τέτοιων τάσεων στο εξωτερικό, σε χώρες της ΕΕ και αλλού και το γεγονός ότι δεν έχει μελετηθεί αυτό το πρόβλημα κατά πόσο είναι υπαρκτό ή όχι στην Κύπρο.

«Επ΄ ευκαιρίας αυτών των νέων επιστημονικών δεδομένων θα θέλαμε να επισημάνουμε ότι πράγματι το πρόβλημα του εθισμού στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και στο διαδίκτυο είναι υπαρκτό και αποτελεί κίνδυνο για τη δημόσια υγεία στην Κύπρο. Ως τέτοιο θα μπορούσε να αντιμετωπιστεί από την πολιτεία, με θετικές πρωτοβουλίες, οι οποίες βάζουν τον νέο στο επίκεντρο τους, στο σχολείο και στο χώρο σπουδών». Μαζί με τους νέους, συνέχισε, μπορούν να δημιουργηθούν προγράμματα ενημέρωσης μεταξύ μαθητών, μεταξύ φοιτητών, ούτως ώστε να περάσουμε από την παθητική χρήση της τεχνολογίας στην ενεργητική χρήση της τεχνολογίας».

Προβλήματα με τα μαθήματα και τις σπουδές

Ανέφερε, επίσης, ότι ένα ποσοστό 17% των ερωτηθέντων σημείωσε ότι λόγω της υπερβολικής χρήσης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης αντιμετώπισε πρόβλημα με τη φοίτηση του στο σχολείο ή στις σπουδές του.

«Επομένως, υπάρχει κατά την γνώμη μας, σε λανθάνουσα μορφή, μια κραυγή αγωνίας από τον νέο κόσμο, ο οποίος αναμένει μαζί με την πολιτεία να ληφθούν πιο ενεργητικά μέτρα και προς αυτή την κατεύθυνση και χαιρετίζουμε και χαιρόμαστε τη βούληση της Επιτροπής Παιδείας της Βουλής, ούτως ώστε να ενδυναμωθεί το έργο της πολιτείας προς αυτή την κατεύθυνση», πρόσθεσε.

Ο χρόνος χρήσης παράγοντας εθισμού

Απαντώντας σε ερώτηση, ο κ. Χριστοδουλίδης είπε ότι μία από τις παραμέτρους του εθισμού είναι και ο χρόνος χρήσης.

«Η έρευνα μας έχει δείξει ότι ποσοστό 30% του δείγματος των νέων, περνάει ημερήσια από τέσσερις έως οκτώ ώρες χρήσης στο διαδίκτυο. Είναι διάμεσος χρόνος, ανά ημέρα. Επίσης, ένα ποσοστό της τάξεως του 9% περνά από οκτώ έως 24 ώρες χρήσης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, ημερήσια. Πρέπει να διαχωρίσουμε το γεγονός της επαγγελματικής χρήσης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης και του διαδικτύου από την «άλλη ή ψυχαγωγική χρήση του διαδικτύου». Η έρευνα μας δεν μελετά την εμπορική χρήση, αλλά αποκλειστικά τα μέσα τεχνολογίας ως εργαλεία ψυχαγωγίας ή άλλως πως», συμπλήρωσε.

Επομένως, συνέχισε ο κ. Χριστοδουλίδης, «αυτή η έρευνα θεωρούμε ότι δίνει την ευκαιρία στις αρμόδιες αρχές και ευχαριστούμε ιδιαίτερα την Αρχή Αντιμετώπισης Εξαρτήσεων Κύπρου, τον Οργανισμό Νεολαίας Κύπρου και την Ελληνική Τράπεζα, που χρηματοδότησαν αυτή την έρευνα, για να παρέχει μια καινούργια βάση δεδομένων στην πολιτεία και στην επιστημονική κοινότητα για περαιτέρω εμβάθυνση και μέτρα».