Η ηλιοθεραπεία είναι μία πολύ ευχάριστη εμπειρία και το μαύρισμα μας κάνει να φαινόμαστε πιο ελκυστικοί και όμορφοι. Αλλά τα συσσωρευτικά αποτελέσματα της έκθεσης στον ήλιο αυξάνουν τον κίνδυνο να υποστούμε κυτταρικές βλάβες, πρόωρη γήρανση, πανάδες, ακτινική κεράτωση, ακόμα και καρκίνο του δέρματος – συμπεριλαμβανόμενου του μελανώματος, του πιο σοβαρού τύπου. Το μαυρισμένο δέρμα σίγουρα θεωρείται όμορφο αλλά το χρυσαφένιο χρώμα που βλέπουμε δεν είναι τίποτα άλλο από το αποτέλεσμα βλαβών στην επιδερμίδα, το πάνω στρώμα του δέρματος. Η έκθεση στις υπεριώδεις ακτινοβολίες του ήλιου επιταχύνει το φαινόμενο της γήρανσης και αυξάνει τον κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνου του δέρματος.
Ηλιακά εγκαύματα 1ου Βαθμού
Το ηλιακό έγκαυμα είναι μία δερματική βλάβη που προκαλείται από τη UV ακτινοβολία. Τα περισσότερα ηλιακά εγκαύματα παρουσιάζονται με κοκκινίλα, αίσθηση θερμότητας στο άγγιγμα και ελαφρύ πόνο και επηρεάζουν μόνο την εξωτερική στιβάδα του δέρματος (1ου Βαθμού εγκαύματα). Τα ηλιακά εγκαύματα συνήθως εμφανίζονται λίγες ώρες μετά την ηλιοθεραπεία και ίσως χρειαστούν αρκετές μέρες έως και βδομάδες για να εξαφανιστούν τελείως. Η χρήση κάποιου παυσίπονου, οι κρύες κομπρέσες, η αλόη ή οι ειδικές ενυδατικές κρέμες βοηθούν στη μείωση του πόνου και της δυσφορίας.
Ηλιακά εγκαύματα 2ου Βαθμού
Ένα έγκαυμα 2ου βαθμού – που προκαλεί βλάβη σε βαθύτερες στιβάδες του δέρματος και στις νευρικές απολήξεις – συνήθως είναι πιο επώδυνο και αργεί περισσότερο να επουλωθεί. Χαρακτηρίζεται από κοκκινίλα, πρήξιμο και εμφάνιση φουσκάλων. Εάν εμφανιστούν φουσκάλες μη τις σπάσετε – δημιουργούνται από την άμυνα του οργανισμού ως πηγή ενυδάτωσης και προστασίας. Το σπάσιμο των φουσκάλων ίσως προκαλέσει μόλυνση.
Ρυτίδες
Οι ακτίνες του ήλιου κάνουν το δέρμα να φαίνεται γερασμένο και ρυτιδιασμένο πριν την ώρα του. Περισσότερο από το 80% των σημαδιών δερματικής γήρανσης είναι αποτέλεσμα των μαυρισμάτων που είχαμε ως έφηβοι πριν την ηλικία των 18 ετών. Αυτό γιατί με την πάροδο του χρόνου οι υπεριώδεις ακτίνες βλάπτουν τις ίνες του δέρματος που ονομάζονται ελαστίνη. Όταν αυτές οι ίνες καταρρεύσουν, το δέρμα χάνει την ελαστικότητά του και την ικανότητά του να επανέρχεται στο φυσιολογικό αφού τεντωθεί.
Ανομοιόμορφη δερματική απόχρωση
Ο υπερβολικός ήλιος επίσης προκαλεί ακανόνιστο χρωματισμό του δέρματος. Μερικές περιοχές εμφανίζονται σκουρότερες, άλλες πιο ανοιχτόχρωμες. Ο ήλιος επίσης μπορεί να προκαλέσει μόνιμη βλάβη σε μικρά αιμοφόρα αγγεία δίνοντας στο δέρμα μία κοκκινωπή απόχρωση.
Φακίδες
Ως επίπεδα, σκουρόχρωμα σημάδια στο δέρμα, οι φακίδες συνήθως εμφανίζονται σε εκτεθειμένες στον ήλιο περιοχές του σώματος. Είναι πιο ορατές το καλοκαίρι, κυρίως ανάμεσα στους ανοιχτόχρωμους ανθρώπους και σε αυτούς με ξανθά ή κόκκινα μαλλιά. Οι φακίδες δεν αποτελούν κίνδυνο για την υγεία. Αλλά κάποιοι τύποι δερματικών καρκίνων στα αρχικά τους στάδια μοιάζουν με φακίδα. Απευθυνθείτε στο γιατρό σας αν το μέγεθος, το χρώμα ή το σχήμα μιας φακίδας αλλάξει ή αν παρατηρήσετε πόνο.
Μέλασμα (Μάσκα της εγκυμοσύνης)
Το μέλασμα (ή χλόασμα) χαρακτηρίζεται από μαυρισμένα ή καφέ σημάδια στα μάγουλα, στη μύτη, στο μέτωπο και το πηγούνι. Αν και συνήθως το αποκαλούμε «μάσκα της εγκυμοσύνης» μπορεί να εμφανιστεί και στους άνδρες. Χρησιμοποιείτε αντηλιακό πάντα αν έχετε μέλασμα καθώς επιδεινώνεται με τον ήλιο.
Κηλίδες γήρατος
Αυτές οι καφέ ή γκριζωπές κηλίδες δεν προκαλούνται στην πραγματικότητα από τη γήρανση, παρά το γεγονός ότι επιδεινώνονται όσο μεγαλώνουμε. Οι κηλίδες αυτές είναι αποτέλεσμα της ηλιακής έκθεσης, και για αυτό το λόγο εμφανίζονται στις εκτεθειμένες περιοχές, όπως το πρόσωπο, τα χέρια και ντεκολτέ. Οι κηλίδες του γήρατος είναι ακίνδυνες αλλά για να αποκλείσετε σίγουρα σοβαρές καταστάσεις όπως το μελάνωμα απευθυνθείτε στο δερματολόγο σας για σωστή αξιολόγηση.
Καταρράκτης
Ο καταρράκτης είναι μία θολή περιοχή στο φακό του ματιού που μπλοκάρει την είσοδο του φωτός στον αμφιβληστροειδή. Είναι μία ανώδυνη πάθηση που όμως μπορεί να προκαλέσει θολή όραση, δυσκολία όρασης στον δυνατό ήλιο και διπλή όραση στο ένα μάτι. Αποφύγετε την ανάπτυξη καταρράκτη φορώντας καπέλο και γυαλιά ηλίου όταν εκτίθεστε στον ήλιο
Προστατευτείτε από τον ήλιο!
Ο καλύτερος τρόπος να αποφύγετε το ηλιακό έγκαυμα, την πρόωρη γήρανση, τον δερματικό καρκίνο και άλλες βλαβερές συνέπειες είναι να τον αποφύγετε τις μεσημεριανές ώρες, 10 με 4, όπου οι ηλιακές ακτίνες είναι πιο δυνατές. Εάν δεν μπορείτε εφαρμόστε αντηλιακό με μεγαλύτερο του 30 δείκτη προστασίας – μη ξεχνάτε τα χείλη και τα αυτιά! – φορέστε καπέλο και γυαλιά ηλίου και καλύψτε το σώμα σας με κάποιο ανοιχτόχρωμο ρούχο. Αν παρατηρήσετε αλλαγές στο δέρμα σας όπως αλλαγή σε μία ελιά, μία νέα ανάπτυξη στο δέρμα ή μία πληγή που δεν επουλώνεται, απευθυνθείτε αμέσως στο γιατρό σας!
Αν παρά όλα αυτά καήκατε
Πολύ καλά αποτελέσματα σε ηλιακά εγκαύματα έχει δώσει η μέθοδος της φωτοδυναμικής θεραπείας. Η φωτοδυναμική θεραπεία που χρησιμοποιεί καθαρό φως σε ειδικό μήκος κύματος χωρίς UV ακτινοβολία είναι μία ιατρική, ανώδυνη μέθοδος που χρησιμοποιείται κατά κόρον σε περιπτώσεις εγκαυμάτων, ουλών αλλά και κάποιων τύπων δερματικών καρκίνων. Επίσης χρησιμοποιείται και για επίλυση θεμάτων αισθητικής φύσεως όπως η ακμή, οι ρυτίδες, οι πανάδες, η χαλάρωση κ.α. Με τη μέθοδο αυτή το φως γίνεται σύμμαχος μας και με τη χρήση παράλληλα αναπλαστικών προϊόντων μπορούμε γρήγορα να ανακουφιστούμε από το ηλιακό έγκαυμα!
Θάλεια Γούτου,
κοσμετολόγος
