Η ρίγανη αποτελεί ένα από τα πιο χαρακτηριστικά αρωματικά φυτά της ελληνικής και γενικότερα της μεσογειακής κουζίνας. Εκτός από τη γεύση και το άρωμα που προσδίδει στα φαγητά, χρησιμοποιείται εδώ και αιώνες και ως αφέψημα για την αντιμετώπιση προβλημάτων όπως ο βήχας και η διάρροια.
Το ενδιαφέρον των ερευνητών έχει στραφεί και στα συστατικά της, καθώς η ρίγανη περιέχει αντιοξειδωτικές ενώσεις, μεταξύ των οποίων η θυμόλη. Τα αντιοξειδωτικά βοηθούν στην εξουδετέρωση των ελεύθερων ριζών, οι οποίες δημιουργούνται φυσιολογικά στον οργανισμό αλλά και ως αποτέλεσμα περιβαλλοντικών παραγόντων. Όταν αυτές συσσωρεύονται, μπορεί να προκληθεί οξειδωτικό στρες, που συνδέεται με κυτταρικές βλάβες και διάφορες παθήσεις.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και το έλαιο ρίγανης, οι ιδιότητες του οποίου έχουν εξεταστεί σε διάφορες μελέτες.
Έχει αντιφλεγμονώδη δράση
Παλαιότερη ανασκόπηση της βιβλιογραφίας εξέτασε τις πιθανές επιδράσεις του ελαίου ρίγανης και των επιμέρους συστατικών του, όπως η θυμόλη και το ροσμαρινικό οξύ. Τα ευρήματα έδειξαν ότι οι συγκεκριμένες ενώσεις φαίνεται να διαθέτουν αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες.
Σε πειράματα που πραγματοποιήθηκαν σε ζώα, εκχύλισμα ρίγανης περιόρισε τη φλεγμονή που θα μπορούσε να σχετίζεται με καταστάσεις όπως το αλλεργικό άσθμα και η ρευματοειδής αρθρίτιδα. Ωστόσο, υπάρχει μια σημαντική παράμετρος: στις συγκεκριμένες έρευνες χρησιμοποιήθηκαν συμπυκνωμένα εκχυλίσματα και όχι απλώς η ποσότητα ρίγανης που χρησιμοποιείται στο καθημερινό μαγείρεμα.
Αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες έχουν μελετηθεί, μεταξύ άλλων, και σε ένα ακόμη δημοφιλές ελληνικό βότανο, το δενδρολίβανο.
Μελετάται για τον διαβήτη
Ορισμένες από τις ενώσεις που περιέχει η ρίγανη έχουν αποτελέσει αντικείμενο έρευνας και σε σχέση με τον σακχαρώδη διαβήτη.
Σε μελέτη του 2016 σε πειραματόζωα, οι ερευνητές εξέτασαν εκχύλισμα Origanum και διαπίστωσαν ότι θα μπορούσε να βελτιώσει την αντίσταση στην ινσουλίνη. Παράλληλα, φάνηκε να επηρεάζει την έκφραση γονιδίων που σχετίζονται με τον μεταβολισμό των λιπών και των υδατανθράκων, ενώ παρατηρήθηκε αποκατάσταση ιστών που είχαν υποστεί βλάβη στο ήπαρ και τα νεφρά.
Οι συγγραφείς ανέφεραν επίσης ότι ορισμένοι άνθρωποι χρησιμοποιούν ήδη φύλλα και έλαιο ρίγανης με στόχο τη διαχείριση των αυξημένων επιπέδων σακχάρου στο αίμα.
Ερευνητικό ενδιαφέρον έχει εκδηλωθεί και για τον διαβήτη τύπου 1. Σε εργαστηριακά πειράματα σε ποντίκια, ένα εκχύλισμα ρίγανης φάνηκε να βελτιώνει την εικόνα του διαβήτη τύπου 1. Οι ερευνητές απέδωσαν την πιθανή επίδραση στις αντιοξειδωτικές ιδιότητες του φυτού, στη δράση του στο ανοσοποιητικό σύστημα και στην ικανότητά του να περιορίζει τον κυτταρικό θάνατο.
Τα συγκεκριμένα ευρήματα, ωστόσο, προέρχονται από πειραματικές μελέτες και δεν σημαίνουν ότι η ρίγανη αποτελεί θεραπεία για τον διαβήτη στους ανθρώπους.
Εξετάζεται και για συμπτώματα που σχετίζονται με το στρες
Η πιθανή επίδραση της ρίγανης έχει ερευνηθεί και σε σχέση με την κατάθλιψη. Σε εργαστηριακή μελέτη, αρουραίοι εμφάνισαν καταθλιπτικά συμπτώματα έπειτα από έκθεση σε χρόνιο απρόβλεπτο στρες. Οι ερευνητές χορήγησαν θεραπεία που περιλάμβανε έλαιο ρίγανης και άλλες ουσίες.
Μετά από 14 ημέρες, παρατηρήθηκε βελτίωση στη συμπεριφορά που συνδεόταν με το στρες στους αρουραίους που έλαβαν τη συγκεκριμένη θεραπεία. Οι συγγραφείς κατέληξαν ότι η ρίγανη ενδέχεται να έχει ανακουφιστική επίδραση σε συμπεριφορές που σχετίζονται με το στρες.
Και σε αυτή την περίπτωση, όμως, τα αποτελέσματα αφορούν πειραματόζωα. Χρειάζεται επομένως περισσότερη έρευνα για να διαπιστωθεί αν και σε ποιον βαθμό τα συγκεκριμένα ευρήματα μπορούν να εφαρμοστούν στον άνθρωπο.
