Το πολυσχιδές έργο του εκπαιδευτικού-ερευνητή και συγγραφέα Σάββα Παύλου αναδείχθηκε σε ημερίδα αφιερωμένη στη μνήμη του, η οποία έλαβε χώρα την Παρασκευή στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας. Στην ημερίδα, η οποία διαρθρώθηκε σε τρεις ενότητες, παρουσιάστηκαν πτυχές του έργου που άφησε ο Σάββας Παύλου (1951-2016). Το ΚΥΠΕ ήταν χορηγός επικοινωνίας της εκδήλωσης.
λόγος που τσάκιζε κόκαλα
Στον χαιρετισμό του, ο συγγραφέας και εκδότης Βάσος Φτωχόπουλος ανέφερε ότι ο Σάββας Παύλος ήταν δάσκαλός του, επισημαίνοντας ότι μια ημερίδα δεν είναι αρκετή για να εξεταστεί το έργο και η προσφορά του. Είπε ακόμη ότι ο Σάββας Παύλου «ασκούσε κριτική με επιχειρήματα και με λόγο που τσάκιζε κόκαλα».
Στον δικό του χαιρετισμό, ο συγγραφέας και ερευνητής Κωστής Κοκκινόφτας, αναφέρθηκε στο ερευνητικό έργο του Σάββα Παύλου κατά τη θητεία του στο Κέντρο Μελετών της Ιεράς Μονής Κύκκου, καθώς και στο πολυσχιδές συγγραφικό του έργο. Όπως είπε, ο Σάββας Παύλου, ήταν «σπουδαίος αγωνιστής και εξαιρετικός φίλος, ευφυέστατος, μαχητικός και ασυμβίβαστος».
Η Σοφία Ιορδανίδου, αναπληρώτρια καθηγήτρια στο Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κύπρου και συντονίστρια της πρώτης ενότητας της ημερίδας, τόνισε ότι από το Σάββας Παύλου αντλούσε κανείς έμπνευση.
Ο Θεοδόσης Πυλαρινός, ομότιμος καθηγητής στο Ιόνιο Πανεπιστήμιο και συμφοιτητής του Σάββα Παύλου, μίλησε για την αλληλογραφία μεταξύ του Σάββα Παύλου και του Αντώνη Μυστακίδη, όπου διατυπώνονται απόψεις για σημαντικά γεγονότα και άτομα σε Κύπρο και Ελλάδα. Ακόμη, επεσήμανε ότι ο Σάββας Παύλου μετείχε ως φοιτητής της Φιλοσοφικής Σχολής Αθηνών στον αντιδικτατορικό αγώνα.
παιγνιώδης λόγος
Στην τοποθέτησή του, ο φιλόλογος Νίκος Ορφανίδης αναφέρθηκε στην πεζογραφία του Σάββα Παύλου, την οποία χαρακτήρισε «ιδιαζόντως ανατρεπτική και πρωτότυπη, με τρόπους που παραπέμπουν στον υπερρεαλισμό». Στο έργο του, όπως είπε, πρωταγωνιστούν η λανθάνουσα ειρωνεία και ο παιγνιώδης λόγος, ο οποίος είναι άλλοτε ποιητικός και άλλοτε σκοπίμως αντιποιητικός.
Ο ποιητής και δοκιμιογράφος Δημήτρης Κοσμόπουλος, τόνισε ότι ο Σάββας ήταν «Έλληνας αντικατοχικός, με καθαρότητα σκέψης που δεν άφηνε την αλήθεια να διασαλευθεί έναντι παντός τιμήματος. Ο καημός της Κύπρου έφαγε τον Σάββα Παύλου, ο οποίος ανάλωσε την ενέργειά του στην υπόθεση της πατρίδας του και του ευρύτερου Ελληνισμού, επεσήμανε.
απροσχημάτιστη εκφορά του λόγου
Ο Νάσος Βαγενάς, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, σημείωσε στην τοποθέτησή του, την οποία ανέγνωσε η Ιόλη Μιχαηλίδου, ότι η γραφή του Σάββα Παύλου είναι «ιδιοσυγκρασιακή» και χαρακτηρίζεται από «ανορθόδοξη ματιά» και «απροσχημάτιστη εκφορά του λόγου». Ακόμη, υπογράμμισε ότι ο κριτικός λόγος του είναι λοξός, ευθύς και αποκλίνει από τις ιδεοληψίες του καιρού μας.
οπλαρχηγός των λέξεων
Ο ποιητής, Αν.Διευθυντής/Αρχισυντάκτης του ΚΥΠΕ και συντονιστής της δεύτερης ενότητας της ημερίδας, Γιώργος Χριστοδουλίδης έκανε λόγο για «σχέση μακρινής αλληλοεκτίμησης» με τον Σάββα Παύλου, χαρακτηρίζοντας παράλληλα τον Παύλου «ογκόλιθο της σκέψης και του λόγου» και «οπλαρχηγό των λέξεων». Μια μορφή σαν αυτή του Σάββα Παύλου διατηρεί πνευματική συνδεσιμότητα με την εποχή που έζησε, υπέδειξε.
Ο Πέτρος Παπαπολυβίου, αναπληρωτής καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Κύπρου, σημείωσε ότι ο Σάββας Παύλου είχε φωτεινό μυαλό, ανατρεπτικό πνεύμα, ρητορική δεινότητα και γερή φιλολογική παιδεία. Πρόσθεσε ότι ο Σάββας Παύλου τοποθετείτο με παρρησία σε θέματα όπως η κατοχή, η πολιτική ορθότητα, η ιδεοληψία της ιστοριογραφίας και είχε επισημάνει το Σχέδιο Ανάν δημιούργησε νέα στρατόπεδα στην κυπριακή κοινωνία, που δεν είχαν σχέση με τα στρατόπεδα που υπήρχαν παλαιότερα.
διανοητής ανοικτών οριζόντων
Η ιατρός και πεζογράφος Χάρη Σπανού επεσήμανε ότι ο Σάββας Παύλου ήταν «διανοητής ανοικτών οριζόντων» και αντλούσε από τον τόπο του, την Κοκκινοτριμιθιά, αλλά και όλον τον κόσμο χωρίς γεωγραφικά όρια. Είπε ακόμη ότι ο Σάββας Παύλου ήταν «αφοσιωμένος εμμανής» ο οποίος πειραματιζόταν έντονα στα κείμενά του. Σημείωσε ότι ο Παύλου ήταν «πολιτικό ζώο και ποιητική ψυχή» που είχε ενδιαφέρον για την επιστήμη, την τεχνολογία, τον αθλητισμό και τον πολιτισμό.
Ο δικηγόρος Γιώργος Τριλλίδης ανέφερε ότι στο έργο του Σάββα Παύλου υπάρχουν συχνές αναφορές σε κινηματογραφικές ταινίες, όπως του Ακίρα Κουροσάβα και του Ζαν Λικ Γκοντάρ.
πρωτοπόρος και πολυπράγμων διανοητής
Κατά τη διάρκεια της τρίτης ενότητας, την οποία συντόνιζε η κ. Σπανού, ο Κοσμήτορας της Νομικής Σχολής του Πανεπιστημίου Λευκωσίας, Αχιλλεύς Αιμιλιανίδης, μίλησε για την κριτική του Σάββα Παύλου στον κυπριωτισμό και στον αθηνοκεντρισμό, δύο νοοτροπίες τις οποίες αντιλαμβανόταν ως μορφές απομονωτισμού και χαρακτήριζε ως «δίδυμη απειλή». Ο Παύλου, πρόσθεσε, αντιλαμβανόταν τον ελληνισμό ως κοινωνικό και πολιτιστικό πρόταγμα και υπήρξε «πρωτοπόρος και πολυπράγμων διανοητής».
Ο αρχαιολόγος Σωτήρης Ραπτόπουλος μίλησε με την ενασχόληση του Σάββα Παύλου με τη μυκηναϊκή γλώσσα, επισημαίνοντας ότι ο Παύλου είχε αναγάγει τμήματα των ομηρικών επών στους μυκηναϊκούς χρόνους και είχε προβλέψει ότι στο μέλλον θα τεκμηριωνόταν επαρκέστερα η σχέση των ομηρικών επών με τη μυκηναϊκή περίοδο.
Ο αρχαιολόγος Γιάννης Βιολάρης, σημείωσε ότι ο Σάββας Παύλου έτρεφε ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τη μυκηναϊκή αρχαιολογία και την πρόσληψή της από τη σύγχρονη λογοτεχνία, καθώς και για την αποκρυπτογράφηση της Γραμμικής Β’, η οποία συνέβαλε στην καλύτερη κατανόηση του μυκηναϊκού κόσμου. Επεσήμανε ότι ο Παύλου είχε επισκεφθεί αρχαιολογικές ανασκαφές, τις οποίες ενέταξε δημιουργικά σε διηγήματά του, προσθέτοντας ότι αντιλαμβανόταν τη διαχρονικότητα και την οικουμενικότητα του ελληνισμού.
Κατά τη συζήτηση που ακολούθησε, ο σκηνοθέτης Ανδρέας Πάντζης ανέφερε ότι έχει γράψει το σενάριο 3 ταινιών μαζί με τον Σάββα Παύλου, ο οποίος είχε παίξει και ως ηθοποιός σε ταινία του Πάντζη. «Δεν ήταν φίλος, ήταν αδερφός», πρόσθεσε ο κ. Πάντζης, ο οποίος μοιράστηκε στιγμές που έζησε μαζί με τον Σάββα Παύλου.
Ο εκπαιδευτικός Γιάννης Πεγειώτης επεσήμανε ότι ο Σάββας Παύλου ήταν «πολύ καλός φίλος, παράδειγμα για πολλούς και μέγιστος διδάσκαλος», προσθέτοντας ότι πολλοί μαθητές του τον θεωρούσαν ευεργέτη τους. Ο Παύλου «είχε αρχοντιά, σοφία, βαθύτατη γνώση και λειτούργησε ως πρότυπο», κατέληξε.
Διαβάστε επίσης:
Τα σουηδικά σχολεία αφήνουν τα tablets και επιστρέφουν στα βιβλία
Άγχος αποχωρισμού: Τι μας προβληματίζει και πώς το αντιμετωπίζουμε
