Τη μνήμη του Άγγλου ανθρωπιστή, Nicholas Winton, γνωστού και ως ο «Βρετανός Σίντλερ», ο οποίος διέσωσε κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου πάνω από 600 παιδιά από την Τσεχία και τη Σλοβακία, στην πλειονότητά τους εβραϊκής καταγωγής, τιμά η Google με το σημερινό της Doodle [2].
Ο Νίκολας Γουίντον (Nicholas Winton), κατά κόσμον Νίκολας Βερτχάιμ (Nicholas Wertheim), γεννήθηκε στις 19 Μαΐου 1909 στο Λονδίνο από γονείς γερμανοεβραϊκής καταγωγής.
Το “γραφείο” που έσωζε παιδιά
Το 1938, με τον εφιάλτη του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου να πλανάται πάνω από την Ευρώπη, ο Γουίντον είχε την έμπνευση να κάνει κάτι για να βοηθήσει δεκάδες αθώες ψυχές. Ξεκίνησε λοιπόν μια τεράστια προσπάθεια για να σώσει κυρίως τα εβραϊκά παιδιά από την απειλή της γερμανικής κατοχής στη σημερινή Τσεχία, με τη μεταφορά τους στη Βρετανία.
Ο Γουίντον άνοιξε ένα «γραφείο» σ’ ένα ξενοδοχείο της Πράγας όπου υποδεχόταν Εβραίους γονείς, που ήθελαν να βρουν ασφαλές καταφύγιο για τα παιδιά τους. Αντιμετώπιζε ένα ιδιαίτερα δύσκολο καθήκον: για να εκδοθεί βίζα για τη Βρετανία έπρεπε να βρεθεί για κάθε παιδί μία ανάδοχη οικογένεια που θα το υιοθετούσε και να δοθεί εγγύηση. Ο Γουίντον συγκέντρωνε και χειριζόταν, επίσης, τα χρήματα για τη μεταφορά των παιδιών με τρένο.
250 παιδιά εξαφανίστηκαν μυστηριωδώς
Από τον Μάρτιο ως τον Αύγουστο του 1939 ο Γουίντον συνέβαλε με αυτόν τον τρόπο να μεταβούν στην Αγγλία 669 παιδιά με οκτώ τρένα. Ένας ένατος συρμός, που θα μετέφερε 250 παιδιά, την 3η Σεπτεμβρίου, εμποδίστηκε να αναχωρήσει, όταν η Βρετανία μπήκε στον πόλεμο. Και τα 250 παιδιά εξαφανίστηκαν χωρίς κανένα ίχνος.
Μόλις η Αγγλία μπήκε στον πόλεμο, ο σοσιαλιστής Γουίντον δήλωσε αντιρρησίας συνείδησης και απασχολήθηκε στον Ερυθρό Σταυρό. Αργότερα το μετάνιωσε και ζήτησε να καταταγεί στο στρατό. Υπηρέτησε στην αεροπορία κι έφτασε μέχρι το βαθμό του υποσμηναγού.
Μετά τον πόλεμο
Απόσπασμα από την εκπομπή του BBC “That’s life”, αφιερωμένη στον Nichola Winton
Μετά τον πόλεμο εργάστηκε ως οικονομικό στέλεχος σε διάφορες επιχειρήσεις και πρόσφερε τις υπηρεσίες του σε διεθνείς ανθρωπιστικές οργανώσεις. Το 2002 η βασίλισσα Ελισάβετ Β’ τον έχρισε «σερ» και το 2007 έλαβε την ανώτατη τιμητική διάκριση της Τσεχίας, από τα χέρια του προέδρου της χώρας Μίλος Ζέμαν.
Για σχεδόν 50 χρόνια, ο κόσμος δεν ήξερε τίποτα για το τι είχε κάνει ο Γουίντον –ούτε καν η σύζυγός του. Όλα αυτά άλλαξαν το 1988, όταν ανακάλυψε έγγραφα στη σοφίτα τους που αναφέρονταν στις τολμηρές διασώσεις. Σήμερα, η ιστορία του Winton, ο οποίος έφυγε από τη ζωή την 1η Ιουλίου 2015, χρησιμεύει ως ένα λαμπρό παράδειγμα δύναμης και ανιδιοτελούς δράσης.