Η σωματική άσκηση φαίνεται πως αποτελεί ένα από τα πιο αποτελεσματικά «εργαλεία» για τη διαχείριση της κατάθλιψης και του άγχους, σύμφωνα με μεγάλη επιστημονική ανασκόπηση που δημοσιεύτηκε στο British Journal of Sports Medicine [2].
Τα ευρήματα δείχνουν ότι η τακτική γυμναστική μπορεί να μειώσει σημαντικά τα συμπτώματα και των δύο καταστάσεων, με αποτελέσματα που σε αρκετές περιπτώσεις είναι ισάξια ή ακόμη και καλύτερα από τη φαρμακευτική αγωγή ή την ψυχοθεραπεία. Τα οφέλη παρατηρούνται σε όλες τις ηλικιακές ομάδες, με ιδιαίτερα έντονη επίδραση σε νεαρούς ενήλικες και γυναίκες μετά τον τοκετό.
Η επίδραση της άσκησης στην ψυχική υγεία
Η κατάθλβιψη και το άγχος επηρεάζουν έως και έναν στους τέσσερις ανθρώπους παγκοσμίως, με μεγαλύτερη συχνότητα στους νέους και στις γυναίκες. Αν και προηγούμενες μελέτες είχαν ήδη δείξει τη θετική επίδραση της άσκησης, υπήρχαν ερωτήματα σχετικά με το ποιοι τύποι άσκησης είναι πιο αποτελεσματικοί και σε ποιες συνθήκες.
Για να δοθούν απαντήσεις, οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα από εκατοντάδες μελέτες που εξέταζαν διαφορετικά είδη άσκησης, τη συχνότητα, την ένταση, αλλά και το αν η δραστηριότητα γινόταν ατομικά ή σε ομαδικό πλαίσιο.
Τι έδειξαν τα στοιχεία
Για την κατάθλιψη, η ανάλυση περιέλαβε 57 συνδυαστικές μελέτες με συνολικά 800 επιμέρους έρευνες και σχεδόν 58.000 συμμετέχοντες ηλικίας 10 έως 90 ετών. Για το άγχος, εξετάστηκαν 24 αναλύσεις με 258 μελέτες και πάνω από 19.000 άτομα.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η άσκηση συνδέεται με μέτρια μείωση των συμπτωμάτων κατάθλιψης και μικρή έως μέτρια μείωση των συμπτωμάτων άγχους. Τα πιο έντονα οφέλη καταγράφηκαν σε άτομα ηλικίας 18 έως 30 ετών και σε γυναίκες που έχουν γεννήσει πρόσφατα.
Ποια είδη άσκησης ξεχωρίζουν
Όλοι οι τύποι άσκησης είχαν θετική επίδραση στην ψυχική υγεία. Ωστόσο:
- Στην κατάθλιψη, η αερόβια άσκηση (όπως περπάτημα, τρέξιμο ή ποδήλατο), ειδικά όταν γίνεται σε ομαδικό ή επιτηρούμενο περιβάλλον, φάνηκε πιο αποτελεσματική.
- Στο άγχος, τόσο η αερόβια άσκηση όσο και η προπόνηση με αντιστάσεις, αλλά και πρακτικές όπως γιόγκα και τάι τσι, παρουσίασαν σημαντικά οφέλη.
- Τα μικτά προγράμματα άσκησης επίσης συνέβαλαν θετικά και στις δύο περιπτώσεις.
Συμπεράσματα των ερευνητών
Παρά ορισμένους περιορισμούς – όπως οι διαφορές στον τρόπο εφαρμογής των προγραμμάτων άσκησης – οι επιστήμονες καταλήγουν ότι η γυμναστική αποτελεί μια αξιόπιστη και αποτελεσματική παρέμβαση για τη βελτίωση της ψυχικής υγείας.
Μάλιστα, υπογραμμίζουν ότι οι ομαδικές και επιτηρούμενες δραστηριότητες φαίνεται να ενισχύουν τα οφέλη, πιθανότατα λόγω της κοινωνικής αλληλεπίδρασης. Επισημαίνουν επίσης την ανάγκη εξατομίκευσης των προγραμμάτων, καθώς διαφορετικά χαρακτηριστικά άσκησης επηρεάζουν με διαφορετικό τρόπο την κατάθλιψη και το άγχος.
Τέλος, λόγω του χαμηλού κόστους, της εύκολης πρόσβασης και των πολλαπλών οφελών για τη συνολική υγεία, η άσκηση θα μπορούσε να αποτελέσει βασική επιλογή πρώτης γραμμής, ιδιαίτερα σε περιπτώσεις όπου άλλες μορφές θεραπείας δεν είναι άμεσα διαθέσιμες.
Διαβάστε επίσης:
Τι να φτιάξω σήμερα: Εύκολα κοχύλια με κιμά και αφράτη μπεσαμέλ [3]